شجر
: الشَّجَر : گياهى است كه ساقه داشته باشد .
شَجَرَة و شَجَرَ - مثل - ثمرة و ثمر .
در آيات : (
إِذْ يُبايِعُونَكَ تَحْتَ الشَّجَرَةِ
- 18 / فتح ) (
أَ أَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَها
- 72 / واقعه ) (
وَ النَّجْمُ وَ الشَّجَرُ
- 6 / الرّحمن ) (
مِنْ شَجَرٍ مِنْ زَقُّومٍ
- 52 / واقعه ) (
إِنَّ شَجَرَةَ الزَّقُّومِ
- 43 / دخان ) ( كه هم مؤنّث و هم مذكّر ، به كار رفته است . ) واد شَجِير : درّهاى پر درخت .
هذا الوادى أَشْجَرَ من ذلك : اين درّه از آن ديگرى ، سرسبزتر است . الشَّجَار و الْمُشَاجَرَة و التَّشَاجُر : مجادله و نزاع كردن ، مثل آيه : (
فِيما شَجَرَ
بَيْنَهُمْ - 65 / نساء ) .
شَجَرَنِي عنه : مرا از آن كار با مجادله بازگرداند .
در حديث :
« فان اشْتَجَرُوا فالسّلطان ولىّ من لا ولىّ له » .
يعنى : ( هر گاه منازعه كردند پس برترى و تسلّط ياور كسى است كه سرپرستى و ياورى ندارد ) .
الشِّجَار : چوب هودج و كجاوة ( وسيلهاى دكّه مانند با سايبانى كه بر پشت ستوران مىنهادند و در مسافرت ، زنان يا كودكان و پيران ، و بيماران را در آن مىنشاندند ، امروز هم در هندوستان مرسوم است ) .
مِشْجَر : چيزى است كه لباس بر آن مىاندازند .
شَجَرَهُ بالرّمح : او را با نيزه زد ، بطوريكه نيزه را در بدنش باقى گذارد .
هامش
نحن فى المشتاه ندعوا الجفلى * لا ترى الادب فينا ينقترما در سرماى سخت زمستان هم ميزبان جماعت هستيم و تو ميزبانى كه عدّه كمى را كند نخواهى ديد .