شتت
: الشَّتّ : پراكنده شدن افراد يك جامعه ، مىگويند :
شَتَّ جمعهم شَتّاً و شَتَاتاً : جمعشان پراكنده شد .
جاءوا أَشْتَاتاً : پراكنده و نامنظّم آمدند .
و آيات : (
يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتاتاً
- 6 / زلزله ) .
(
مِنْ نَباتٍ شَتَّى
- 53 / طه ) .
يعنى : انواع گوناگون گياهان .
و آيه : (
وَ قُلُوبُهُمْ شَتَّى
- 14 / حشر ) .
يعنى : دلهاشان به خلاف كسانى است كه در آيه : (
وَ لكِنَّ اللَّهَ أَلَّفَ بَيْنَهُمْ
- 63 / انفال ) توصيفشان كرده .
شَتَّانَ : اسم فعل است ، مثل : وشكان ، مىگويند :
شتّان ما هما و شتّان ما بينهما : در وقتى است كه التيام و پيوند از ميانشان برخاسته است يعنى ( چه بسيار فرق است ميانشان ) .
شتو
: آيه : (
رِحْلَةَ الشِّتاءِ
وَ الصَّيْفِ - 2 / قريش ) .
( اشاره به كوچ كردن زمستانى و تابستانى است ) .
شَتَى و أَشْتَى - و همچنين صاف و أصاف : ( زمستان كرد ، تابستان كرد ) . الْمَشْتَى و الْمَشْتَاة : براى زمان و محلّ كوچ كردن به كار مىرود .
شاعر گويد :
نحن فى المشتاة ندعوا الجفلى « 1 » .
هامش
( 1 ) شعر از طرفة بن عبد شاعر قبل از اسلام است كه در مورد سخاوت و كرم خانواده و قبيلهء خود مىگويد :