عرض سپاه شاه طهماسب
شاه طهماسب به جهات سياسى و براى نشان دادن قدرت نظامى خويش به دشمنان ، در بهار سال 936 هجرى در نزديكى هرات از سپاهيان شاهى سان ديد . بهطورى كه از گزارش قاضى احمد برمىآيد ، « كيفيت عرض سپاه شاه طهماسب چنين خلاصه مىشود :
1 ) شاه طهماسب و خاصگان درگاه در جايگاه عرض قرار مىگيرند و تواچيان آمادگى سپاه را به عرض مىرساند .
2 ) القاس ميرزا برادر پادشاه با چهار هزار سوار از برابر شاه عبور مىكند .
3 ) بهرام ميرزا برادر ديگر شاه با سه هزار سوار عبور مىكند .
4 ) امراى تكلو با پانزده هزار سوار پس از عبور در ميمنه قرار مىگيرند .
5 ) امراى استاجلو چون عبد إله خان و ديگران با شانزده هزار سوار در ميسره قرار مىگيرند .
6 ) امراى افشار كه در رأس آنها احمد سلطان بود با سه هزار قرار داشت ، يكى بعد از ديگرى از برابر شاه مىگذرند .
7 ) امراى شاملو مجموعا با نه هزار و صد و پنجاه سوار .
8 ) امراى ذو القدر با هشتهزار سوار .
9 ) امراى قاجار با سواران خود در صف قرار مىگيرند .
10 ) ديگر طوايف از قبيل امراى چينى ، تركمان و غيره با پانزده هزار سوار .
11 ) فرقهء سادات و نقباء علما و فضلا و مشايخ و قضات و خدام مشاهد مقدسه چهار هزار نفر .
12 ) اختصاصا خواجه مظفر با هزار كماندار جرجانى و مازندرانى .
13 ) اميرزادههاى مازندران با دو هزار سوار .
14 ) خواجه ترشيزى با هزار كماندار .
15 ) تبراييان با چهار صد نفر .
16 ) وزراء و مستوفيان و منشيان و محاسبان و اهل قلم هزار و هفتصد نفر .
17 ) عملهء بيوتات سه هزار و هشتصد نفر .
18 ) قورچيان خاصه به رهبرى اوراق بيگ با پنج هزار زبده .
19 ) عرض سپاه در تمام شب ادامه مىيابد و پادشاه صبح روز بعد به ميدان عرض مىرود و هردسته در محل مناسب به صورت دايره در اطراف شاه مستقر مىشوند و شاه از برابر آنها مىگذرد ، و حاضران سهبار فرياد اللّه اللّه مىكشند كه در مرتبهء سوم با شليك هزاران تفنگ و صدها توپ و صداى نقاره و طبل همراه است .
كيفيت عرض سپاه اوزون حسن با عرض سپاه شاه طهماسب از بسيارى جهات يكسان و همانند است و هردو پادشاه مىخواستند با اين عمل قدرت و توانايى خود را به رخ دشمنان