زير نظر رئيس انتظامات ، كه از طرف ژاندارمرى تعيين مىشود ، به چنين كارى مبادرت مىكنند .
. . . بايد دانست ، كه عامل مهم جغرافيايى ، كه در تمام شؤون زندگى ايلات تأثير كامل دارد ، پوشش گياهى است ؛ بطورى كه همين امر ، گروههاى مختلف ايلات ايران را مجبور مى - نمايد كه در فصل تابستان ، مناطق جلگهاى را ، كه بر اثر شدت گرما خالى از پوشش گياهى است ، ترك كرده به ييلاق خود ، كه در ارتفاعات قرار داشته و گياه بيشترى دارد ، رو بياورند . . . شعاع رفتوآمد ايلات ايران - متغير است و بين 50 تا پانصد كيلومتر تخمينزده مىشود . از ايلات مهم ايران ، كه فاصلهء ييلاق و قشلاق آن زياد است ، مىتوان ايل قشقايى را نام برد كه قشلاق آنها در جنوب شيراز و ييلاق آنها در جنوب اصفهان است . اكثر ايلات ايران در چند سال اخير ، دهات و قصباتى را بهوجود آوردهاند كه در آنها زندگى مىكنند ؛ ولى باوجود اين ، نيمى از سال را در چادرهاى خود بهسر مىبرند . به اين عده نمىتوان افراد دهنشين اطلاق كرد ، زيرا كيفيت زندگى آنها ، خواه از نظر اقتصادى و خواه از نظر اجتماعى ، با افراد ساكن و دهنشين واقعى كاملا فرق مىكند . ايلات ايران در سالهاى اخير ، در اثر بالا رفتن سطح اطلاعات عمومى و تلاش نسبى دولت ، از زندگى بىثبات قديم دست كشيده و به جاى دامدارى به اقتصاد ثابت و استوار كشاورزى روى آوردهاند .
ادارهء امور ايل با « خان » است و اين مقام موروثى از پدر به پسر مىرسد . از آغاز حكومت پهلوى ، در نتيجهء شكست فئوداليسم در ايران ، قدرت خانها و نفوذ سياسى و اجتماعى ايلات رو به كاهش نهاده بطورى كه آنان كه روزگارى در بهوجود آوردن سلسلهها و حكومتها نقش مهمى داشتند ، اكنون در اثر خلع سلاح و دهنشينى ، نفوذ سياسى خود را از دست دادهاند .
زندگى ايلات ايران ، اصولا برمبناى دامپرورى استوار مىباشد ، ولى در چند سال اخير ، به زراعت نيز پرداختهاند . مخصوصا بعد از اجراى قوانين اصلاحات ارضى ، افرادى كه قبلا كشتوكار نمىكردند ، صرفا براى مالكيت و تصاحب زمين به زراعت پرداختهاند . اين زراعت معمولا با از بين بردن مراتع و جنگلها و پوشش گياهى انجام مىگيرد . لذا در چند سال اخير ، از وسعت مراتع ايلات تا حد زيادى كاسته شده است . مشكل بسيار مهم ديگر ، اين است كه بعد از اصلاحات ارضى ، زمينهايى زير كشت رفته است كه مدتى از سال به صورت « آيش » باقى مىماند ، و اين عمل يعنى به كار گرفتن مداوم زمين ، فرسايش شديد خاك را پيش خواهد آورد كه خود ضرر غيرقابل جبرانى را به وجود مىآورد .
تقريبا هشتاد درصد زمينهايى را كه ايلات در دست دارند ، ديمزار مىباشد ، و بقيهء بيست درصد به صورت آبيارى اداره مىگردد ؛ و اين امر به واسطهء كوچ ايلات است و زمينهاى آبى كه مواظبت بيشترى لازم دارند اكثرا در اختيار افراد ساكن و تختهقاپو مىباشد . بهترين و ارزانترين راه مبارزه با فرسايش خاك در مناطق ديمزار ايلات ايران ، بهوجود آوردن مراتع مصنوعى به توسط خود ايلات است كه با نظارت كامل سازمانهاى مسؤل ، مانند وزارت كشاورزى و اصلاحات ارضى ، به اين كار مبادرت نمايند . البته توسعهء زمينهاى زير كشت كمك شايانى به اسكان عشاير مىكند ، ولى از بين رفتن مراتع نيز ضرر غيرقابل جبرانى به اقتصاد دامپرورى ايران وارد مىسازد . از طرفى ، كمى مراتع باعث مىشود كه بيش از ظرفيت واقعى
تاريخ اجتماعى ايران ( فارسي ) — صفحة 284
مساهمون: مرتضى راوندى
ص٢٨٤