وكردن آنها ورسيدن بثواب آنها اصلاح است يعنى بصلاح آوردن حال خود است بخلاف تعجيل نكردن هر چند قصد آنها داشته باشد ، چه آن فاسد وتباه كردن حال خود است ، زيرا كه ممكن است كه بعد از آن ميسر نشود واز أو فوت شود وباعث زيان وخسران أو گردد ، وبنا بر معنى دوّم مراد اين است كه تعجيل در تدارك گناه وغلط ومانند آنها بصلاح آوردن كار است بخلاف تأخير آنها كه افساد حال است ، زيرا كه گاه باشد كه بعد از آن تدارك ميسر نشود وآن گناه يا غلط يا نظير آنها بر أو بماند .
4493
تدبّروا آيات القرآن واعتبروا به فانّه أبلغ العبر .
تفكر كنيد در آيات قرآن مجيد وعبرت بگيريد بآن ، پس بدرستى كه آن رساترين عبرتهاست ، يعنى عبرت بگيريد به آن چه ذكر شده در آن از حسن عاقبت نيكوكاران وسوء مال ظالمان وعاصيان وأمثال آنها ، پس بدرستى كه آن رساترين عبرتهاست ، يعنى رساترين وكاملترين أمور است كه عبرت توان گرفت به آنها ، يا عبرتي كه بآن حاصل مىشود رساترين وكامل ترين عبرتهاست .
4494
تمييز الباقي من الفاني من اشرف النّظر .
امتياز دادن باقي از فانى از بلندترين فكرست . يعنى امتياز دادن آخرت كه باقي وپاينده است از دنيا كه فانى ونيست شونده است واختيار آن بر اين ناشى مىشود از بلندترين وشريف ترين فكرى ، زيرا كه شرافت وبلندى مرتبه أفكار باعتبار شرافت وبلندى مرتبه نتايج آن است ، ونتيجهء اين فكر كه سعادت ابدى ونيكبختى سرمدي است شريفترين نتايج أفكار است پس فكرى كه منتج آن باشد شريفترين فكرى باشد ، وممكن است كه معنى كلام اين باشد كه : فكرى كه برساند بامتياز دادن باقي از فانى از جمله شريفترين فكرهاست ، وحاصل هر دو يكى است .
4495
تاج الرّجل عفافه وزينه انصافه .