تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 202

مساهمون:

ص٢٠٢

4201

بالرّفق تتمّ المروءة . بمهربانى تمام مىشود مروّت يعنى مردى يا آدميت يعنى تا كسى با مردم بلطف ومهربانى سلوك نكند مردى يا آدميت أو تمام نباشد وناقص باشد .

4202

بكثرة المّن تكدّر الصّنيعة . بسيارى منت گذاشتن تيره وناصاف شود احسان ، مراد تيرگى وناصافى زياد است واگر نه بأصل منت گذاشتن نيز هر چند بسيار نباشد احسان تيره وناصاف گردد چنانكه قبل از اين مذكور شد كه : « بالمنّ يكدّر الاحسان » بمنت گذاشتن تيره مىگردد احسان ، وممكن است كه ذكر [ بسيار ] در اين فقره مباركه با ضميمه آن فقره اشاره باشد باين كه هر قدر منت كه بگذارند بر آن كس بسيار است وبسيار گران است ، وممكن است كه ذكر [ بسيار ] در اينجا اشاره باشد باين كه أصل احسان منتى را لازم دارد ومنفك از آن نتواند شد وغرض منع از منت‌گذاشتن زياد بر آن است كه منت بسيار عبارت از آن است .

4203

بكثرة الجزع تعظم الفجيعة . ببسيارى جزع وناشكيبائى بزرگ مىگردد مصيبت يا باعتبار اين كه ألم ومكروه بىتابى وقلق واضطراب وشماتت مردم نيز اضافه ألم آن مصيبت گردد ، يا باعتبار اين كه با وجود صبر حق تعالى ألم مصيبت را سهل وهموار گرداند ، وبا بي صبري عظيم گرداند ، ويا باعتبار اين كه بي صبري باعث اين شود كه آن مصيبت مصيبت ديگر از پى آورد چنانكه از بعضي أحاديث ظاهر مىشود ومكرّر مذكور شد ، ويا باعتبار اين كه باعث حبط اجر وثواب آن يا نقص آن مىگردد اگر باعث وزر ووبال نشود وكافى است همين در بزرگ شدن مصيبت .