وصال شيرازى ( 1193 تا 1197 - 1263 ه . ق . )
ميرزا محمّد شفيع شيرازى پسر محمّد اسمعيل معروف به ميرزا كوچك و متخلّص به « وصال » يكى از بزرگترين شاعران عهد فتحعلى شاه و پسرش محمّد شاه به شمار است . وى نخست « مهجور » تخلّص مىكرد و هنگامى كه فتحعلى شاه به بازديد از خطّهء فارس پرداخت قرآنى را كه با هفت نوع خط نوشته و در تجليد و تذهيب آن هنر بسيار به كار برده بود ، به وى اهدا كرد و مورد مرحمت قرار گرفت .
از آثار قلمى وصال شيرازى است : ادبيات و قوانين عروض ؛ بزم وصال كه مثنوى هفت هزار بيتى است ؛ تتميم فرهاد و شيرين كه توسّط صابر شيرازى پايان پذيرفت ؛ ترجمهء اطواق الذّهب زمخشرى ؛ تفسير احاديث قدسى ( به نظم و نثر ) ؛ حكمت و كلام ( به نظم و نثر ) ؛ ديوان اشعار ؛ سفينه در تفسير احاديث قدسيه ( منظوم ) ؛ صبح وصال به شيوهء گلستان سعدى ؛ گفتار حكيم فارابى در علم موسيقى ؛ مراثى ( چاپ هندوستان ) ؛ منتخب مقالات زمخشرى .
وصال صاحب خطى خوش بود و يك نسخه از تعليقات نماز و مناجات خواجه عبد اللّه انصارى به خط او در كتابخانهء سلطنتى موجود است . « 1 »
داماد مصطفى و ولّىِ خدا على
اى بُرده آسمان ز تو رفعت به التماس * وز سايهء تو جُسته لباسى به التباس
از شمسهء تو شمس ضيا كرده اكتساب * وز شرفهء تو ماه شرف كرده اقتباس
بر گوش فرقدين كند پايهات سخن * بر دوش نيِّرين كند سايهات لباس
هامش
( 1 ) . فهرست مشاهير ايران ، صص 614 - 615 .