تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مناقب علوى در آئينه شعر فارسى ( فارسي ) — صفحة 124

مساهمون:

ص١٢٤

ظهورى ترشيزى ( - 1026 ه . ق . )

نور الدّين محمّد ظهورى ترشيزى از شاعران مشهور نيمهء دوم قرن دهم تا ربع اوّل قرن يازدهم هجرى است كه از حيث تقدّس و تقوى و فضل و كمال و مقام شعرى و حسن خلق و خوشنويسى مورد ستايش تذكره نويسان هم عصر و اقران و امثال خود بوده است . اصل وى از ترشيز است . در شاعرى طبعش در نهايت كمال و جودت ذهن است . در قصيده و شيوهء مدّاحى نبى اكرم و خاندان نبوّت ( ص ) استاد و در قسم غزل و طريق عاشقى اشعار متين و ابيات دلنشين بسيار دارد و امروزه پس از خواجه حسين ثنايى سرآمد شاعران روزگار خود است . در اوايل جوانى از خراسان به يزد رفت و روزگارى نيز در خدمت ابراهيم عادلشاه پادشاه هند به سر برد . از آثار ظهورى مىتوان از ساقى نامهء چهار هزار و پانصد بيتى او نام برد كه به نام برهان نظام شاه ثانى ( 999 - 1003 ه ق ) سروده است ، نام برد . ديگر ، ديوان غزل اوست كه در هندوستان چاپ شده است . منتخبات مفصّلى از ساقى نامهء او - كه به طور كامل در هندوستان چاپ شده - در تذكرهء ميخانه تصحيح احمد گلچين معانى مسطور است . ساقى نامهء مذكور مورد تتبّع و تقليد شاعران پس از وى نيز واقع شده است . سه نثر ظهورى و مينا بازار و پنج رقعهء وى از كتب رايج درسى مسلمانان هند بوده و جمعا بيست و سه بار چاپ شده است . از ظهورى اشعارى در نعت حضرت نبى اكرم ( ص ) و منقبت على ( ع ) در دست است كه بيانگر احساسات عميق قلبى و ارادت شاعر به آستان مباركهء آن دو بزرگوار است كه به ذكر قصيده‌اى از او كه در منقبت مولاى متّقيان ( ع ) است ، بسنده مىكنيم .
زهر خود را تلخكامان تو شكّر كرده‌اند * اطلس عيش از پلاس غصّه در بر كرده‌اند
كشتى امّيد را در قلزم بى طاقتى * از دل پر حسرت خود فكر لنگر كرده‌اند