من الاموات سفر عما قليل الينا راجعون ، نبوّئهم اجداثهم ، و ناكل تراثهم ، كانّا مخلدون بعدهم ، قد نسينا كل واعظ و واعظه ، و رمينا بكل فادح و جائحة .
طوبى لمن ذلّ فى نفسه ، و طاب كسبه ، و صلحت سريرته ، و حسنت خليقته و انفق الفضل من ماله ، و امسك الفضل من لسانه ، و عزل عن الناس شرهّ ، و وسعته السنة ، و لم ينسب الى بدعة . قال الرضى رحمه الله تعالى ، اقول : و من الناس من ينسب هذا الكلام الى رسول الله صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ، و كذلك الذى قبله . « در پى جنازهاى مى رفت شنيد مردى مى خندد ، چنين فرمود : گويى در دنيا مرگ بر كسى غير ما نوشته شده است و گويى حق در دنيا بر غير ما واجب شده است و گويى اين مردگان كه مى بينيم مسافرانى هستند كه به زودى پيش ما باز مى آيند ، آنان را در گورهايشان مى نهيم و ميراث آنان را مى خوريم پندارى كه ما پس از ايشان جاودانه خواهيم بود ، پند هر پند دهنده را فراموش مى كنيم و نشانهء هر سوگ و آفت مى شويم .
خوشا آن كس كه در نفس خويش زبون شد و كسب او پاك و پاكيزه و نهادش شايسته و خويش پسنديده است ، افزونى مال خويش را انفاق كند و زبان را از فزون گويى باز دارد و شر خود را از مردم باز دارد ، سنت او را فرا گيرد و خود را به بدعت نسبت ندهد .
سيد رضى كه خدايش بيامرزد مى گويد : برخى از مردم اين سخن و سخن پيش از اين را به رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم نسبت دادهاند . » در بيشتر روايات مشهور اين سخن را از سخنان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم دانستهاند ، و نظير اين جمله كه فرموده است : گويى در دنيا مرگ براى غير ما نوشته شده است . حضرت امام حسن عليه السّلام فرموده است : هيچ حقى را كه باطلى در آن نباشد شبيهتر به باطلى كه حق در آن نباشد چون مرگ نديدهام . جملات و كلمات ديگر واضح است و نيازمند شرح نيست .
جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 346
مساهمون: ابن أبي الحديد
ص٣٤٦