خضوع و منتهاى عبادت و اقرب حالات بنده است به نزد پروردگار و اشدّ اعمال بر ابليس است معروف و محلّ توجّه بوده . و ابن ابى عمير در اين عمل اقتدا كرده بود به امام زمان خود حضرت موسى بن جعفر عليه السّلام :
فانّه عليه السّلام : كان حليف السّجدة الطّويلة ، و الدّموع الغزيرة ، و المناجات الكثيرة ، و الضّراعات المتّصلة .
چنانچه فقه و حديث و علم و اخلاق او از بركات اين خانواده بود .
هر بوى كه از مشگ و قرنفل شنوى * از دولت آن زلف چو سنبل شنوى
ششم : محمّد بن سنان ابو جعفر الزّاهرى : [ 1 ]
كلمات علما در باب او مختلف است غاية اختلاف حتّى از شخص واحد ، شيخ مفيد رحمه اللّه او را در ارشاد از خواصّ و ثقات حضرت كاظم عليه السّلام و از اهل ورع و فقه و علم از شيعهء آن حضرت نوشته ، [ 2 ] و در رسالهء ديگر خود او را مطعون شمرده و شيخ الطّائفه در فهرست و رجال او را ضعيف شمرده . و در كتاب غيبت در ذكر ممدوحين از خواصّ ائمّه عليهم السّلام او را تعداد نموده چنانچه فرموده : و از ممدوحين حمران بن اعين است ( تا آن كه فرمود ) : و از جملهء ايشان است بنا به روايتى كه ابو طالب قمى نقل فرموده كه گفت : داخل شدم بر حضرت جواد عليه السّلام در آخر عمرش ، شنيدم كه فرمود : جزا دهد خداوند صفوان بن يحيى و محمّد بن سنان و زكريّا بن آدم و سعد بن سعد را از من جزاى خير ، پس به تحقيق كه وفا كردند از براى من و نيز شيخ فرموده .
و امّا محمّد بن سنان ، پس بدرستى كه روايت شده از علىّ بن حسين بن داود كه گفت : شنيدم كه حضرت جواد عليه السّلام ذكر فرمود محمّد بن سنان را به خير و فرمود :
هامش
[ 1 ] براى دريافت اطلاع بيشتر نك : بهجة الآمال ، ج 6 ، ص 443 ؛ التحرير الطاوسي ، ص 244 ؛ رجال نجاشى ، ص 230 ؛ الفهرست طوسى ، ص 131 ؛ مجمع الرجال ، ج 5 ، ص 222 ؛ معجم رجال الحديث ، ج 16 ، ص 138 و 151 - 163 ؛ منتهى المقال ، ص 275 ؛ رجال طوسى ، ص 361 و 386 و 405 .
[ 2 ] الارشاد ، ج 2 ، ص 248 .