الى الحج ، فدخلت الى مولاى ابى محمّد الحسن العسكرىّ و اريته كتاب الفضل بن شاذان فنظر فيه و تصفّحه ورقة ورقة قال عليه السّلام : هذا صحيح ينبغى ان يعمل به ، رحم اللّه الفضل . كتبه فى 261 .
مخفى نماند كه در اصحاب حضرت امام رضا عليه السّلام در احوال حسن بن على بن فضّال مقدارى از حال فضل بن شاذان نيز ذكر شد .
سيّم : ابو تمّام حبيب بن اوس الطّائى الإمامي
: [ 1 ] نجاشى و علّامه در خلاصه فرموده كه : ابو تمام امامى بود و براى اهل بيت شعر بسيار گفته . و احمد بن الحسين نقل كرده كه نسخهء كهنهاى را ديدم كه شايد در ايّام ابو تمّام يا قريب به آن نوشته شده بود و در آن قصيدهاى بود از ابو تمّام كه ذكر كرده در آن ائمّه عليهم السّلام را تا حضرت ابو جعفر جواد عليه السّلام و تجاوز از آن حضرت نكرده زيرا كه در ايّام آن حضرت وفات كرده و جاحظ در كتاب حيوان گفته كه حديث كرد مرا ابو تمّام و او از رؤساى رافضه بود ، انتهى . [ 2 ]
و بالجمله ، ابو تمّام صاحب حماسه ، اوحد عصر خويش بوده در فصاحت و بلاغت ، گويند چهار ده هزار ارجوزه از عرب از حفظ داشته غير از قصايد و مقاطيع ، و او را در صناعت شعر محلّى منيع و مرتبتى رفيع است .
و ابراهيم بن مدبّر با آن كه از اهل علم و معرفت و ادب بود از اشعار او چيزى حفظ نمىكرد چه آن كه او را دشمن مىداشت و گاهى او را سبّ و لعن مىكرد .
هامش
[ 1 ] براى اطلاع بيشتر نك : ابو تمام از عمر فروخ ، چاپ دار لبنان بيروت ؛ ديوان ابى تمام چاپ بيروت المطبعة الادبية ؛ همزيّات ابى تمام ، چاپ قاهره دار المعارف ؛ اخبار ابى تمام از صولى ؛ ابو تمام الطائى ؛ حياته و شعره فى المراجع العربية و الاجنبية از كوركيس عوّاد و ميخائيل عوّاد ؛ ابو تمام الطائى از خضر الطائى ؛ ابو تمام از جميل سلطان ، چاپ دمشق ؛ ابو تمام الطائى : حياته و حياة شعره از نجيب السبيتى ، چاپ قاهره ؛ عبقرية ابى تمام از عبد العزيز سيد الاهل چاپ بيروت ؛ ابو تمام ، بين ناقديه قديما و حديثا ؛ ابو تمام و ابو الطيب فى ادب المغاربة از دكتر محمد بن شريفة چاپ دار العرب الاسلامى .
[ 2 ] خلاصة الاقوال ، ص 61 .