( 1 )
متصدى بار و بنه پيغمبر ( ص )
در الصحيح آمده است كركره مولاى پيغمبر ( ص ) ، متصدى بار و بنه حضرت بود و پيش از فرود آمدن ، مىرفت و خيمه حضرت را برپا مىكرد . در الاصابه ، عبد الله بن زيد بن عمرو بن مازن انصارى را متصدى اين كار ذكر مىكند . در روايت ديگر ، نام عبد الله بن كعب بن عمرو بن عوف آمده است و اشكال ندارد كه اختلاف روايت ، به تعدّد موارد مربوط باشد .
( 2 )
خيمه پيغمبر ( ص )
خداوند سبحان مىفرمايد : «
جَعَلَ لَكُمْ مِنْ بُيُوتِكُمْ سَكَناً
» « 1 » كه منظور ، خانههايى مسقف از چوب و سنگ و گل است و مىفرمايد : «
جَعَلَ لَكُمْ مِنْ جُلُودِ الْأَنْعامِ بُيُوتاً تَسْتَخِفُّونَها يَوْمَ ظَعْنِكُمْ وَ يَوْمَ إِقامَتِكُمْ وَ مِنْ أَصْوافِها وَ أَوْبارِها وَ أَشْعارِها أَثاثاً وَ مَتاعاً إِلى حِينٍ
» « 2 » كه منظور ، خيمهها و چادرهاى پوستى ، پشمى ، نمدى و مويين است كه برپا كردن و برچيدن و حمل و نقل آنها ، آسان و سبك بار است .
فسطاط ، خيمه مويين را گويند و هر چه از گرما و سرما حفظ كند ، « كنّ » مىنامند و در مغرب « خزانة » گويند كه در قديم از پوست يا مويينه يا پشمينه تهيه مىشد و اول كسى كه در مغرب خيمه كتانى ساخت ، يكى از اجداد مؤلف ، موسوم به يحيى بن عمران بن عبد الجليل بن يحيى بن يحيى بن محمد بن ادريس بن ادريس است و طايفه مؤلف را از اين جهت « كتانى » ناميدهاند . ابو العباس بن الحاج در الدرّ المنتخب گويد :
فجدّنا يحيى و بالكتانى * نسبته قائمة البرهان
سببه جعل الخبا كتانا * جرى على من بعد حتى الآن
در بهجة المحافل عاملى « 3 » آمده است . قبه پيغمبر ( ص ) از چرم سرخ بود و در سفرها برافراشته مىشد و گنجايش چهل مرد را داشت و ابو رافع ، اين قبه را برپا مىكرد .
اينكه گفتهاند پيغمبر ( ص ) در سايه ابر به ويژهاى سرما و گرما را احساس نمىكرد ، با آنچه در الصحيح آمده كه در جعرانه پيغمبر ( ص ) زير سايه سپر نشست ، منافات دارد و احمد حنبل با سند نيكو آورده است كه پيغمبر ( ص ) دست در غذاى داغ فرو برد ، انگشت مبارك سوخت و فرمود : « حسّ » ( كلمهاى كه حكايت از درد سوختن مىكند ) .
هامش
( 1 ) . نحل ، 80 .
( 2 ) . نحل ، 80 .
( 3 ) . عاملى ، بهجة المحافل ، ص 172 .