در قسم اول از جزء چهارم همين كتاب [ 1 ] دو خبر از ابن اسحاق يكى از طريق مجاهد [ 2 ] و ديگرى از طريق حمّاد بن سلمه [ 3 ] نقل شده است .
8 - ابو جعفر محمّد بن جرير طبرى در كتاب تاريخ [ 4 ] و تفسير [ 5 ] خود از محمد ابن اسحاق به كرّات از طريق شاگردان بلا فصل معروف او يعنى سلمة بن الفضل و يونس بن بكير و ديگران نقل خبر كرده است .
آنچه طبرى از كتاب المبتدء [ 6 ] و كتابهاى المبعث و المغازى [ 7 ] ابن اسحاق نقل كرده بيشتر از طريق سلمة بن الفضل است و اهميت تاريخ طبرى در موضوع بحث ما بيشتر از اين جهت است كه در هيچ مأخذ ديگرى روايات ابن اسحاق به اين مقدار و به اين تفصيل و دقّت وجود ندارد و با مراجعهء به آن مىتوان دريافت كه ابن هشام در سيرهء خود ترتيب و نظم و روش ابن اسحاق را در نقل اخبار خصوصا اخبار مربوط به مغازى رعايت كرده است .
هامش
[ ( 1 - ) ] انساب الاشراف ، قسم 1 از ج 4 ، بيت المقدس ، 1971 .
[ ( 2 - ) ] انساب الاشراف ، ج 4 ق 1 ص 10 ، اين خبر در سيره نيست .
[ ( 3 - ) ] همان ص 10 ، اين خبر در سيرة النبويه ج 4 ص 135 و 136 آمده است .
[ ( 4 - ) ] طبرى ، تاريخ الرسل و الملوك ، تهران ، اسدى ، افست از روى چاپ ليدن ، 1882 .
[ ( 5 - ) ] طبرى ، جامع البيان ، مصر ، مصطفى البابى ، 1373 ه و چاپهاى ديگر .
[ ( 6 - ) ] در تاريخ طبرى - 1 - از صفحه 31 تا صفحه 796 آنچه از ابن اسحاق نقل شده مربوط به كتاب المبتدء مىباشد و به جز مطالب مربوط به اولاد اسماعيل در سيرهء ابن هشام نيامده است .
[ ( 7 - ) ] نلدكه در كتاب خود ( رجوع شود به منابع به زبانهاى اروپائى شمارهء 21 ج 2 ص 140 ) متن روايات ابن اسحاق در تاريخ طبرى را با سيرهء ابن هشام مقايسه كرده و فهرست اضافات طبرى را به اين شرح به دست داده است : ص 1126 س 11 ، 1127 س 8 ، 1142 س 16 تا 19 ، 1143 س 3 ، 1162 س 8 تا 1163 س 2 ، 1171 س 1 تا 1173 س 1 ، 1192 س 4 تا 1194 -