2 - ابن اسحاق در كتاب خود اشعار بسيارى به مناسبت در ضمن وقايع و حكايات نقل كرده و آنها را به گويندگانى نسبت داده است . از همان أوان قرن دوم هجرى در صحّت و انتساب اشعار مزبور گفتگوهائى در ميان بوده و حتى ابن اسحاق را در ابن باره تخطئه مىكردهاند [ 1 ] . ابن هشام بدون اشاره به اين گفتگوها در ابتداى كتاب سيره تصريح كرده است كه از نقل اشعارى كه ابن اسحاق آورده ولى از طرف شعر شناسان تأييد نشده اجتناب ورزيده [ 2 ] و تا آخر كتاب همين اصل را رعايت كرده است . بنابرين تمام اشعارى كه در سيرهء ابن هشام آمده از طرف راويان ديگر گواهى و تأييد شده است [ 3 ] .
3 - ابن اسحاق با رعايت ضوابط و احتياطهائى كه در زمان او معمول بوده است آنچه را كه از ارباب اخبار و حديث و اشخاص مطّلع شنيده ، بدون آنكه به زشتى و زيبائى مسموعات خود توجّه داشته باشد ، ضبط و يادداشت كرده و احيانا در كتاب خود آورده است . ولى ابن هشام كه از محيط ابن اسحاق دور بوده
هامش
[ ( 1 - ) ] رجوع شود به : محمد بن سلام الجمحى ، طبقات فحول الشعراء ، قاهره 1974 ، ص 7 و 8 ، ابن النديم ، الفهرست ، چاپ قاهره ، مطبعة الرحمانيه ، ص 136 ص 105 چاپ تهران ، ياقوت ، معجم الادباء ، چاپ گيب ، ج 6 ص 401 ، ذهبى ، ميزان الاعتدال ، ج 3 ص 471 ، سامى مكى العانى ، دراسة فى شعر السيرة النبويه ، مجلة آداب المستنصريه ، 1 ، بغداد ، 1396 ، ص 73 .
[ ( 2 - ) ] سيرة النبويه ، ج 1 ص 4 س 13 تا 16 .
[ ( 3 - ) ] فقط در يك مورد ابن هشام اشعارى را بدون تأييد ديگران از قول ابن اسحاق نقل كرده و دليل آن را هم ذكر نموده است . رجوع شود به سيرة النبويه ، ج 3 ص 11 .
اين قصيده كه منسوب به على بن أبى طالب عليه السلام است در ترجمهء فارسى حاضر در ص 622 آمده است . قسمتى از اشعارى كه ابن اسحاق روايت كرده و ابن هشام به لحاظ مذكور در فوق از ذكر آنها خوددارى نموده است در ساير منابع از جمله تاريخ طبرى و روض الانف سهيلى و سيرهء ابن اسحاق به تحقيق پروفسور حميد اللّه ، طبع رباط 1976 ، آمده است .