خداى سبحان اين نمازهاى پنجگانه را در ميان ساعات شب و روز در آن پنج وقت ، بر امّت تو مقرّر فرموده است ؟
فرمود : هرگاه وقت زوال رسد آفتاب در حلقهء ( نصف النهار ) خود درآيد چون در آن داخل شد ، آفتاب زوال يابد و همهء خلايق ما دون عرش ، پروردگارم را تسبيح گويند و آن ساعتى است كه پروردگارم بر من رحمت فرستد ، از اين رو خداى بر من و بر امّت من نماز آن ساعت را واجب فرموده است زيرا فرمود : « نماز را از زوال آفتاب بپاىدار » « 1 » . و آن ساعتى است كه در قيامت جهنم را آورند از اين رو هيچ مؤمنى در آن لحظه در حال سجده يا ركوع يا ايستاده در نماز خود نخواهد بود مگر آنكه خدا تن او را بر آتش حرام فرمايد . و امّا نماز عصر ؛ آن ساعتى است كه آدم عليه السّلام از آن درخت نهى شده خورد و او را از بهشت پايين آورد . پس خداوند نسل او را تا روز قيامت به اين نماز فرمان داد . اين نماز از محبوبترين نمازها نزد خداى سبحان است ، از اين رو پروردگارم به من سفارش فرمود : تا ميان همهء نمازها آن را ( مخصوصا ) مراعات كنم ، او فرمود : « بر نمازها و نماز ميانه مواظبت كنيد » « 2 » .
نماز ميانه همان نماز عصر است .
و امّا نماز مغرب ، آن ساعتى است كه خداى سبحان توبه آدم را پذيرفت . پس ميان خوردن از درخت نهى شده و توبهء آدم سيصد سال از روزهاى دنيا فاصله بوده - و يك روز از ايّام آخرت چون هزار سال دنيا است - پس آدم - كه صلوات خدا بر او باد - سه ركعت نماز گزارد ، يك ركعت براى گناه خودش و يك ركعت براى گناه حوّا و يك ركعت براى توبه خود ، از اين رو خدا توبه او را پذيرفت و بر امّت من اين نماز سه ركعتى را واجب فرمود . و آن ساعتى است كه دعا در آن مستجاب است و پروردگارم به من وعده داده كه سؤال كنندهء خود را نااميد نفرمايد او فرمود : « پس خدا را تسبيح گوييد آنگاه كه به مغرب در مىآييد و
هامش
( 1 )أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِالاسراء : 77 .
( 2 )حافِظُوا عَلَى الصَّلَواتِ وَ الصَّلاةِ الْوُسْطىالبقرة : 238 .