شهرى افرادى را به دليل اينكه با يك بيگانه ارتباط برقرار كردهاند اخراج مىكنند ؟
[ خير ، ] مىگويند چرا شما به خداى خالق و پروردگارتان ايمان آورديد ؟ در واقع خود آيه نشان مىدهد ، مىگويد آنها به دليل مسلك با شما مخالفند ، آنوقت شما چطور مىخواهيد بين آنها و غير آنها به دليل مسلك فرق نگذاريد ؟
آيهء سورهء حج
نظير اين آيه است آيهاى كه در سورهء مباركهء حج است و اولين آيهاى است كه در مورد جهاد نازل شده است و مىفرمايد : « اذِنَ لِلَّذينَ يُقاتَلونَ بِانَّهُمْ ظُلِموا وَ انَّ اللَّهَ عَلى نَصْرِهِمْ لَقَديرٌ . الَّذينَ اخْرِجوا مِنْ دِيارِهِمْ بِغَيْرِحَقٍّ الّا انْ يَقولوا رَبُّنَا اللَّهُ » « 1 » به مقاتلان و مجاهدان اجازه داده شد ( براى اولين بار است كه اجازه داده مىشود ) كه دست به اسلحه ببرند به دليل اينكه مظلوم واقع شدهاند و خدا قادر است كه آنها را يارى بفرمايد . بعد [ بيان ] مىفرمايد كه كدام مجاهدين و مقاتلين را مىگوييم : همين مردمى كه اينها را به زور از شهر و ديارشان اخراج كردند به گناه اينكه گفتهاند :
« رَبُّنَا اللَّهُ » .
شرط مجاهد در راه خدا بودن و طلب رضاى الهى «
انْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهاداً فى سَبيلى وَ ابْتِغاءَ مَرْضاتى » اگر شما راست مىگوييد اى مؤمنين ، اگر واقعاً شما به نيت جهاد در راه خدا و براى طلب رضاى الهى خارج شدهايد . [ در بارهء ] اين شرطى كه در اينجا ذكر شده است ، مفسرين گفتهاند در زبان عرب ( در فارسى هم اين مطلب هست ) شرط گاهى واقعاً به مفهوم شرط است يعنى در يك صورت بله و در صورت ديگر نه ، و گاهى معنايش اين است كه « و حال آنكه چنين است » ؛ مثل اينكه به پسرى كه آمادگى ندارد كه به پدرش نيكى كند ، مىگوييم اگر اين پدرت هست كه تو بايد اين طور با او رفتار كنى ! اين « اگر » نه به اين معنى است كه ما شك داريم كه آيا او پدرش هست يا نيست ؛ بلكه يعنى به دليل اينكه پدرت هست ( پس حالا كه پدرت هست ) تو بايد رفتارت با او چنين باشد . اينجا هم « انْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهاداً فى سَبيلى وَ ابْتِغاءَ مَرْضاتى » يعنى شما كه به نيت جهاد در راه خدا از
هامش
( 1 ) . حج / 39 و 40 .