به خرج مىدهد : خيلى خوش آمديد ! صفا آورديد ! اما در دلش دائماً فحش مىدهد كه اين چه بلايى بود كه اين ساعت رسيد ، ما هزار كار داريم ، عجب مردم بىتربيت بىادبى هستند ، چه خروسهاى بىمحلى و چه مزاحمهايى ! بعد هم كه مهمان بيرون رفت ، جلو زن و بچهاش صد تا فحش مىدهد . ديگر آن بچه چه از آب درمىآيد ! بچهاى كه مىبيند پدرش اينقدر شهامت ندارد كه به مهمان بگويد : « آقا من نمىتوانم تو را بپذيرم » و جلو مهمان خيلى كوچك و بزرگ مىشود و خوشامد مىگويد و پشت سرش فحش مىدهد .
شكل سوم قضيه اين است كه صاحبخانه كارش را خوب انجام مىدهد و دم در مىآيد و مىگويد : « آقا من متأسفم از اين كه نمىتوانم شما را بپذيرم ، الآن كار واجبى دارم » يا يك نفر را مىفرستد كه به او بگويد : « ايشان الآن كار لازمى دارند و نمىتوانند شما را بپذيرند . » اين كار صاحبخانه خوب است ، ولى ضعف اخلاق ، مربوط به وارد و مهمان است ، زيرا به او برمىخورد ؛ هرجا كه مىنشيند مىگويد : درِ خانهء فلان كس رفتم و مرا نپذيرفت ؛ نمىگويد من با اجازهء قبلى نرفته بودم ، نمىگويد او كه نپذيرفت عذر داشت يا عذر نداشت . تو بايد بنا را بگذارى بر اين كه او عذر داشته ، و بايد خوشت بيايد كه ميزبان تو يك شخص باشهامت و صريحى بوده كه به تو دروغ نگفت و راست گفت . اين هم شكل سوم .
آنچه در جامعهء ما عمل مىشود يا آن دو شكلِ مربوط به ميزبان است و يا اين يك شكلِ مربوط به مهمان است .
حالت مورد پسند اسلام
ولى آن شكل چهارم كه اسلام آن شكل را مىپسندد ، در جامعهء ما وجود ندارد و آن اين است كه اگر ميزبان وقت ندارد و نمىتواند [ مهمان سر زده را بپذيرد ] در كمال صراحت بگويد : « آقا معذورم ، نمىتوانم شما را بپذيرم » و مهمان هم بدون اين كه به او بربخورد برگردد و برود . قرآن اين شكل چهارم را دستور مىدهد ، مىفرمايد : وَ انْ قيلَ لَكُمُ ارْجِعوا فَارْجِعوا و اگر به شما گفتند نمىتوانيم شما را بپذيريم ، برگرديد ، هُوَ ازْكى لَكُمْ اين برايتان پاكتر است ( اين شكل چهارم از آن سه شكل برايتان بهتر است ) وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلونَ عَليمٌ خدا به كارهاى شما آگاه و داناست .