أَبْصارِهِمْ وَ يَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذلِكَ أَزْكى لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِما يَصْنَعُونَ
« 1 » بگو به مؤمنين كه چشمها را فروخوابانند و دامنهاى خودشان را حفظ كنند ، اين براى آنها پاكتر و پاكيزهتر است ( يعنى اين دستورهاى عفاف به منظور پاكيزگى داده شده است ) و خدا داناست به آنچه كه آنها انجام مىدهند .
در اين آيه مسائل زيادى است كه بايد بحث بشود . مفسرين راجع به « يَغُضّوا مِنْ ابْصارِهِمْ وَ يَحْفَظوا فُروجَهُمْ » خيلى بحث كردهاند . بعضى اعتقادشان اين است كه اين دو جمله مربوط به عورت است ، چون يكى از واجباتى كه ما در اسلام داريم اين است كه چه بر مرد و چه بر زن واجب است كه عورت خود را از غير همسر خود بپوشاند . ستر عورت بر مرد و بر زن هردو واجب است . غير از زن و شوهر كه نسبت به عورات يكديگر محرم هستند ، ديگر هيچ كس نسبت به عورت ديگرى محرم نيست . پدر و مادر نسبت به پسر و دختر خودشان و برادرها نسبت به يكديگر و خواهرها نسبت به يكديگر محرم نيستند . پوشاندن عورت واجب است و نظر كردن به عورت غيرْ حرام است . اين از مسلّمات دين مقدس اسلام است .
قرآن در اينجا مسئلهء « ذلِكَ ازْكى لَهُمْ » را بيان مىكند ، مىگويد اين دستورْ باز براى پاك بودن روح شماست . فلسفهء اين مطلب اين است كه اسلام نمىخواهد در مردم بيش از همان اندازهاى كه طبيعت از ارضاى غريزهء جنسى اقتضا مىكند موجبات اشتغال خاطر ، اشتغال ذهن و تهييج شهوت را فراهم كند .
هرچه را كه انسان نمىبيند دربارهاش هم نمىانديشد . مردم به دليل اين كه هميشه عوراتشان از يكديگر پوشيده است - البته در سنت اسلامى نه در سنت فرنگى - هيچ وقت اتفاق نمىافتد كه كسى دربارهء عورت ديگرى فكر كند . اصلًا اين امرى است مغفولٌ عنه ، يعنى هرگز مورد توجه نيست . فكر انسان ، مغز انسان ، قلب انسان ، انديشهء انسان ، مقدستر و منزهتر از اين است كه دربارهء اين گونه مسائل بينديشد و ضرورتى ندارد كه در اين باره بينديشد . براى اين كه قلبهاى شما ، فكرهاى شما و مغزهاى شما پاك باشد كه دربارهء اين گونه مسائل نينديشيد كه
هامش
( 1 ) . نور / 30 .