6 . صفو الغنيمة كفرس جواد و ثوب مرتفع و جارية حسناء و سيف قاطع و درع فاخر . ( مقصود اين است كه اشياء قيمتى غنيمت ميان سربازان تقسيم نمىشود و در اختيار ولىّ امر قرار مىگيرد . بديهى است كه اشياء قيمتى اگر به افراد و سربازها تعلق گيرد يا موجب تنازع مىشود و يا مانند فرش كاخ مدائن كه از نفايس بوده است تكه تكه و تقسيم و ضايع مىشود . ) .
7 . ارث من لا وارثَ له . .
8 . المعادن التى لم يكن لمالك خاصّ تبعاً للارض او بالاحياء . ( حدود تبعيت را ذكر نكردهاند . بديهى است كه معادن زيرزمينى كه از حدود تصرفات معمولى در زمين خارج است مانند نفت كه در عمق سه هزار مترى واقع است تابع زمين نيست . ) .
در وسيلة النجاة باب انفال ، پس از ذكر مواد بالا مىگويد :
الظاهر اباحة جميع الانفال للشيعة فى زمن الغيبة على وجه يجرى عليها حكم الملك من غير فرق بين الغنىّ منهم و الفقير . نعم ، الاحوط ان لم تكن اقوى اعتبار الفقر فى ارث من لا وارث له . بل الاحوط تقسيمه فى فقراء بلده و احوط من ذلك ان لم يكن اقوى ايصاله الى نائب الغيبة ، كما انّ الاقوى حصول الملك لغير الشيعى ايضاً بحيازة ما فى الانفال من العشب و الحشيش و الحطب و غيرها بل و حصول الملك لهم ايضاً للموات بسبب الاحياء كالشيعى .
اينجا بار ديگر اهميت مسئله حكومت و ولايت از يك طرف و كوتاهى نظر فقهاى شيعه از طرف ديگر ظاهر مىشود . چگونه ممكن است غيبت امام سبب شود اين فلسفه بزرگ معطل بماند و اراضى انفال حكم اموال شخصى و منقول را پيدا كند ؟ ! .
آيا از اخبار احياء موات كه مىفرمايد : « مَنْ احْيا ارْضاً مَواتاً فَهِىَ لَهُ » مىتوان فهميد كه اراضى موات كه جزء انفال است ( لااقل در زمان غيبت ) ملك احيا كننده مىشود ؟ به نظر ما نه ، زيرا اولًا اين اخبار از رسول اكرم است و ممكن نيست ناظر به
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 513
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٥١٣