قانونى كرد و محيط و كانون خانوادگى را به اين كار ، و اجتماع بزرگ را به كار و فعاليت اختصاص دهيم .
مطلب مهمتر جنبههاى اجتماعى مسألهء ازدواج است . [ ازدواج ] تنها براى اين نيست كه زن و مرد از مصاحبت يكديگر لذت بيشترى ببرند . ازدواج و تشكيل كانون خانوادگى ايجاد كانون پذيرايى نسل آينده است . سعادت نسلهاى آينده بستگى كامل دارد به وضع اجتماع خانوادگى . دست تواناى خلقت براى ايجاد و بقا و تربيت نسلهاى آينده علايق نيرومند زن و شوهرى را از يك طرف و علايق پدر و فرزندى را از طرف ديگر به وجود آورده است . عواطف اجتماعى و انسانى در محيط خانوادگى رشد مىكنند . روح كودك را حرارت محيط فطرى و طبيعىِ چندصد درجهء پدر و مادر ، نرم و ملايم مىكند .
ما وقتى كه مىخواهيم عواطف دو نفر را نسبت به يكديگر تحريك كنيم مىگوييم افراد يك ملت برادر يكديگرند ، يا مىگوييم افراد بشر همه برادر يكديگر و عضو يك خانواده هستند . قرآن كريم عواطف پاك ايمانى مؤمنين را به عواطف برادرى تشبيه مىكند : «
إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ »
« 1 » . عواطف برادرى تنها از خويشاوندى و همخونى پيدا نمىشود ؛ عمده اين است كه دو برادر در يك كانون محبت بزرگ مىشوند . راستى اگر عواطف برادرى كه ناشى از كانون باصفا و پرمهر خانوادگى است از ميان برود آيا افراد اجتماع مىتوانند كوچكترين عواطفى نسبت به يكديگر داشته باشند ؟ .
مىگويند در اروپا تا حدود زيادى عدالت هست اما عواطف بسيار كم است ؛ حتى در ميان برادران و پدران و فرزندان عواطف كمى مشاهده مىشود ، بر خلاف مردم مشرق زمين ؛ چرا ؟ براى اينكه اين گونه عواطف در كانونهاى باصفا و صميمى و پرمهر خانوادگى رشد مىكند ، اما در اروپا چنين صفا و صميميت و وحدت و يگانگى ميان زنان و شوهران وجود ندارد . چرا اين يگانگى كه معمولًا در مشرق زمين ميان زنان و شوهران وجود دارد در آنجا وجود ندارد ؟ براى اينكه در آنجا عواطف جنسى زن و مرد به يكديگر اختصاص ندارد ؛ هر كدام بهطور نامحدود مىتوانند لااقل از تمتعات نظرى و لمسى در اجتماع بزرگ بهرهمند شوند .
هامش
( 1 ) . حجرات / 10