به پاى احترام جان نمىرسد . شما اگر بناست از اين دو احترام يكى را فداى ديگرى كنيد ، بايد مال را فداى جان كنيد ، و در آن وقت اگر وارد زمين غصبى شويد نه تنها گناهى مرتكب نشدهايد بلكه ثوابى مرتكب شدهايد ، اطاعتى كردهايد .
مرز امر به معروف و نهى از منكر
در باب امر به معروف و نهى از منكر ، اين مسأله مطرح است كه مرز اين كار كجاست ؟ بنده و شما كه بايد امر به معروف و نهى از منكر كنيم ، تا كجا بايد جلو برويم ؟
يك وقت است كه امر به معروف و نهى از منكر مىكنيم و هيچ گونه آسيب و خطرى متوجه ما نيست ، اگر نكنيم فقط تنبلى كردهايم ؛ حقيقت را مىگوييم بدون اينكه اگر بگوييم خطرى متوجه ما شود ، نهى از منكر مىكنيم بدون اينكه خطرى متوجه مال ، آبرو و جان ما شود . تا اينجا را همه قبول مىكنند . اما اگر به اينجا رسيد كه اگر بنا شد من امر به معروف و نهى از منكر بكنم ضررى به مال من مىرسد ، بكنم يا نه ؟ اگر امر به معروف و نهى از منكر كنم ضررى به حيثيت و آبروى من مىرسد ، به من فحش مىدهند ، مرا كتك مىزنند ، آبرويم را مىبرند ، به من تهمتها مىزنند ، بكنم يا نه ؟ اگر امر به معروف و نهى از منكر كنم جانم در خطر قرار مىگيرد ، كشته مىشوم ، بكنم يا نكنم ؟
اگر امر به معروف و نهى از منكر كنم علاوه بر خودم جان عزيزانم در خطر است ، خاندانم هم به اسارت مىرود ، بكنم يا نكنم ؟ .
اينجا ممكن است كسى بگويد بعضى از علماى اسلام گفتهاند مرز امر به معروف و نهى از منكر آنجاست كه خطرى در كار نباشد ، ضررى در كار نباشد ، به آبرو و به جانت و حتى به مالت صدمهاى وارد نيايد ، به بدنت صدمهاى وارد نشود . در واقع ارزش امر به معروف و نهى از منكر را پايين آوردهاند ، گفتهاند : امر به معروف و نهى از منكر بايد كرد اما نه تا آنجا كه آبروى تو هم در خطر باشد ؛ يعنى اگر پاى آبرو و پاى امر به معروف و نهى از منكر در ميان بود ، امر به معروف و نهى از منكر را رها كن ، به آبرويت بچسب ! .
البته من قبول دارم كه آبرو در اسلام محترم است . بدون شك آبرو و بدن مؤمن احترام دارد . شما حق نداريد بدون موجب يك زخم كوچك در بدنتان ايجاد كنيد ، حق نداريد بدون موجب بر بدن خودتان ديهاى وارد كنيد ، تا چه رسد به اينكه كارى كنيد كه جانتان به خطر بيفتد . در اينكه انسان نبايد بدون جهت جان خود را به خطر