زهد ، برداشت كم براى بازدهى زياد
چندى پيش سفرى كوتاه به اصفهان اتفاق داد . در آن اوقات روزى در محفلى از اهل فضل بحث « زهد » مطرح شد و جوانب مختلف مطلب با توجه به تعليمات همه جانبهء اسلام مورد توجه واقع شد . همگان مىخواستند تعبيرى جامع و رسا براى زهد به مفهوم خاص اسلامى پيدا كنند . در آن ميان دبيرى فاضل « 1 » - كه بعد معلوم شد دست در كار رسالهاى در اين موضوع است و يادداشتهاى خود را در اختيار من گذاشت - تعبيرى نغز و رسا كرد ، گفت : « زهد اسلامى عبارت است از برداشت كم و بازدهى زياد » .
اين تعبير براى من جالب بود . آن را با تصورات و استنباط قبلى خودم - كه در طى چند مقاله از اين سلسله مقالات شرح دادم - منطبق يافتم . فقط با اجازهء آن مرد فاضل ، تصرف مختصرى كرده مىگويم : « زهد عبارت است از برداشت كم براى بازدهى زياد » ؛ يعنى رابطهاى ميان « كم برداشت كردن » از يك طرف و « زياد بازدهى دادن » از طرف ديگر موجود است ؛ بازدهىهاى انسانى انسان و تجليات شخصيت انسانى انسان ، چه در قسمت عاطفه و اخلاق و چه در قسمت تعاونها و
هامش
( 1 ) آقاى اكبر پرورش .