هان ، شروع مىكنم به آنچه در نظر داشتم
به يارى پروردگارم ذات واجب الوجود
أَزِمَّةُ الأُمُورِ طرّاً بِيَدِه * وَ الكُلُّ مُستَمِدَّةٌّ مِن مَدَدِه
مهار همه چيز در دست اوست
همه چيز از عنايت او استمداد مىكند
إنّ كِتابَنا عَلَى مَقاصِد * وَ كُلُّ مَقصَدٍ عَلَى فَرائِد
اين كتاب مشتمل بر چند مقصد است
و هر مقصدى مشتمل بر چند فريده است
شرح : حاجى سبزوارى مؤلّف كتاب ، ترتيب ابواب و فصول بخش حكمت را به اين نحو قرار داده كه آن را به هفت « مقصد » تقسيم كرده و هر مقصدى را به « فريده » هايى منقسم نموده است و هر فريده را در ضمن « غُرَر » هايى بيان كرده است به اين ترتيب « 1 » :
مقصد اول : امور عامّه
مقصد دوم : جواهر و اعراض
مقصد سوم : الهيّات بالمعنى الاخص
مقصد چهارم : طبيعيات
مقصد پنجم : نبوّات و منامات
مقصد ششم : معاد
مقصد هفتم : اخلاق
چنان كه معلوم است ، اين بخش از كتاب با همهء اختصار ، در يك فن و علم نيست ، مشتمل بر علوم و فنونى است . مقصد چهارم اين كتاب به تنهايى مشتمل بر چند علم است . همهء اين علوم و فنون را در قديم تحت لفظ « حكمت » جمع مىكردهاند و قسمتى از آن را « فلسفهء الهى » مىناميدند كه عبارت است از سه مقصد اول از بخش حكمت و فريدهء اول از مقصد چهارم و تمام مقصد ششم .
كلمهء « فريده » كه عنوان ابواب اين بخش است به معنى « گوهر نفيس » است و كلمهء « غرر » جمع « أَغَرَّ » است كه به معنى « بسيار نيكو » است ، پس « غرر الفرائد » يعنى
هامش
( 1 ) . مقصد - فريده - غرر