تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 393

مساهمون:

ص٣٩٣
الحسين بن عبد ربه و من قبله من وكلائى و قد أوجبت فى طاعته طاعتى و فى عصيانه الخروج الى عصيانى ، و كتبت بخطّى . . . » 3386712 خ 0 90 خ بنابه روايت كشّى ، امام هادى عليه السّلام در توقيعى ديگر به « على بن بلال » ، وى را از نصب « ابو على بن راشد » مطلع ساخته و در ضمن توقيع چنين فرمود : « . . . فعليك بالطاعة له و التسليم اليه جميع الحقّ قبلك ، و ان تخصّ موالىّ على ذلك و تعرفّهم من ذلك ما يصير سببا الى عونه و كفايته . . . » 4386712 خ 0 91 خ شيخ طوسى در روايتى ديگر ، جريان اعتراض « ابو طاهر بن بلال » نسبت به گشاده‌دستى « على بن جعفر » ، وكيل مبرّز امام عسكرى عليه السّلام ، در سفر حجّ را نقل كرده و اين‌كه امام عسكرى عليه السّلام در پاسخ تندى وى را به علت دخالت و اعتراض به عملكرد نماينده‌اش ، با اين جملات مورد نكوهش قرار داده است : « . . . ما للناس و الدخول فى أمرنا فى ما لم ندخلهم فيه . . . » . 5386712 خ 0 92 خ اين نقل حكايت از آن دارد كه ائمه عليهم السّلام از شيعيان خود توقع داشتند نسبت به وكلاى آنان ، به خصوص وكلاى مبرّز و برجسته و صاحب نام ، حالت انقياد و اطاعت داشته باشند . با توجه به موارد ياد شده ، مىتوان نتيجه گرفت كه وكلاى ائمه عليهم السّلام كه نمايندگان آنان در امور شرعى يك منطقه بودند ، اين ويژگى و صلاحيت را داشتند كه شيعيان مأمور به اطاعت و تسليم در برابر آنان شوند ؛ و طبيعى است ، ويژگى مطاع بودن ، تا زمانى بود كه از مسير صحيح امامت تخطّى نمىكردند ؛ در غير اين صورت ، بلافاصله عزل و طرد آنان از سوى ائمه عليهم السّلام به شيعيان اعلام مىشد .

6 . 2 . 5 . نظم ، دقت ، كاردانى و احتياط

مجموعه‌اى ديگر از صفات پسنديده را ، كه لازمه مسئوليت عظيم و مهم وكالت بود ، مىتوان به عنوان تتمّه ويژگىهاى ياد شده عنوان نمود . از مهم‌ترين ويژگىها كه وجودش در وكلا از سوى ائمه عليهم السّلام مورد توقّع بود ، عبارت از نظم و انضباط در امور و دقت و كاردانى است . گردش امور در تشكيلات وسيعى هم‌چون سازمان وكالت ، در شرايط سخت تقيّه و نهان‌كارى ، مستلزم رعايت اصولى بود كه ادامه روند فعاليت‌ها را تضمين