تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 281

مساهمون:

ص٢٨١

خطبه ( 146 )

از سخنان على عليه السلام هنگامى كه عمر با او مشورت كرد كه به تن خويش به جنگ ايرانيان برود . [ در اين خطبه كه با عبارت « ان هذا الامر لم يكن نصره و لاخذ لانه بكثرة و لا بقلة » ( همانا نصرت و زبونى در اين كار به افزونى و كمى شمار افراد بستگى ندارد ) شروع مىشود ، ابن ابى الحديد مباحث تاريخى زير را آورده است . ]

جنگ قادسيه

بدان كه درباره اين موضوع كه اين سخنان را چه هنگامى براى عمر فرموده است اختلاف نظر است ، برخى گفته‌اند : در مورد جنگ قادسيه بيان داشته است و برخى گفته‌اند : در مورد جنگ نهاوند است . مدائنى در كتاب الفتوح خود سخن اول را پذيرفته است و طبرى در كتاب التاريخ الكبير خود سخن دوم را قبول كرده است و همان گونه كه روش ماست و در مورد بيان مطالب سيره و جنگها تا كنون معمول داشته‌ايم اشاره مختصرى به اين دو جنگ خواهيم داشت . جنگ قادسيه به سال چهاردهم هجرت بوده است . عمر با مسلمانان در مورد اين جنگ رايزنى كرد و در روايت ابو الحسن على بن محمد بن سيف مدائنى چنين آمده است : على عليه السلام به وى پيشنهاد كرد كه او شخصا نرود و گفت : اگر تو به روى ايرانيان را همتى جز درمانده كردن تو نخواهد بود كه مى دانند تو محور آسياى عربى و پس از آن براى اسلام دولتى نخواهد بود . كسان ديگرى غير از على عليه السلام به عمر پيشنهاد كردند كه خود برود و او نپذيرفت و رأى و پيشنهاد على را پذيرفت . كسان ديگرى غير از مداينى روايت كرده‌اند كه اين رأى را