1 . غلات : اين گروه عقايد تند و انحرافى داشتند . آنان در توصيف امام راه مبالغه در پيش گرفتند و او را تا حد الوهيت و پرستش بالا بردند . همچنين با بهرهگيرى از عقايد انحرافى ، بسيارى از واجبات الاهى را حرام و بسيارى از گناهان كبيره را بر خود حلال شمردند و با بدعتهاى گوناگون در دين به خواستههاى نفسانى خود رنگ شرعى و دينى دادند .
سران اين فرقه در دوران امام هادى عليه السّلام از اين قرار بودند : فارس بن حاتم ، حسن بن محمد مشهور به ابن باباى قمى ، قاسم بن يقطين ، و محمد بن نصير نميرى . امام با موضعگيرى صريح و جدى ، از آنان برائت جست ، و حتى دستور قتل يكى از آنان را صادر كرد .
ايشان در پاسخ شيعيان كه از عقايد منحرف على بن حسكه پرسيده بودند ، چنين نگاشت : « ابن حسكه - نفرين خدا بر او باد - دروغگويى بيش نيست ، و من او را در شما و دوستان و شيعيان خود نمىپندارم . خدا او را لعنت كند . . . .
من از كسى كه چنين سخنانى مىگويد بيزارى مىجويم و از چنين گفتههايى به خدا پناه مىبرم . شما نيز از آنان برائت و بيزارى جوييد و آنان را در فشار قرار دهيد » . امام در ادامه دستور قتل آنان را صادر مىكند . « 1 »
2 . صوفيه : از ديگر عقايد انحرافى اين دوران ، كه با رخنه در جامعهء اسلامى سبب بدنامى شيعه و تشويش افكار عمومى جامعه شد « تصوف » بود . پيروان اين عقايد با ارائه چهرهاى عارف ، زاهد ، خداپرست و بىميل به دنيا ، مردم را گمراه مىساختند و در حقيقت در پى اغراض سودجويانهء خود بودند .
امام با واكنشهاى سريع اين توطئه عقيدتى را خنثا مىساخت . روزى امام با ياران خود در مسجد النبى نشسته بودند . گروهى از صوفيه وارد شدند و در گوشهاى از مسجد نشسته ، دور هم حلقه زدند و با حالت ويژهء خود مشغول
هامش
( 1 ) . محمد بن حسن حر عاملى ، وسائل الشيعه ، ج 18 ، ص 555 .