دانشمندان و اديبان بزرگى از زمان جامع نهج البلاغه تاكنون ، شرحهاى بسيارى بر اين كتاب نوشته‌اند . شيخ محمد عبده در مقدمهء شرح نهج البلاغهء خود نوشته است : « عده‌اى از بزرگان علماء به شرح اين كتاب همت كرده و دربارهء مطالب گرانبهاى آن سخنها گفته‌اند » . فاضل محقق ميرزا حسين نورى نيز در پايان كتاب مستدرك الوسائل نام سى و يك كتابى را كه در شرح نهج البلاغه به رشتهء تحرير در آمده‌اند ، ذكر كرده است . ما خود نيز بر نام سى و هفت شرحى كه بر نهج البلاغه نگاشته شده دست يافتيم كه در اينجا نخست به نام شروحى كه ميرزا حسين نورى بدان اشاره كرده مىپردازيم و آنگاه از شروح ديگرى كه خود بر آنها وقوف پيدا كرده‌ايم ، ياد مىكنيم . 1 . شرح ابو الحسن بيهقى ( على بن زيد مشهور به فريد خراسان ) . وى پس از على بن ناصر ، كه نام او را بعدا ذكر خواهيم كرد ، نخستين كسى است كه به شرح نهج البلاغه اقدام كرده است . 2 . شرح امام فخر الدين رازى ( مؤلف تفسير كبير ) . اما وى بر تمام كردن اين شرح توفيق نيافته است . جمال الدين قفطى در كتاب تاريخ الحكما به شرح امام فخر بر نهج البلاغه اشاره كرده است . 3 . منهاج البراعة نوشتهء قطب راوندى ( سعيد بن هبت الله بن حسن فقيه ) در دو جلد . 4 . شرح قاضى عبد الجبار . اين شرح را به سه تن منسوب كرده‌اند . تنها نكته‌اى كه از مؤلف اين شرح مىتوان دانست ، آن است كه زمان حيات وى نزديك به دورهء شيخ طوسى بوده است . 5 . شرح امام افضل الدين حسن بن على بن احمد مهابادى شيخ منتجب الدين ، صاحب الفهرست . 6 . المعراج از نويسنده‌اى ناشناخته كه كيدرى در سخنى كه بعدا از او نقل خواهيم كرد از اين كتاب ياد كرده است . 7 . شرح ابو الحسين محمد بن حسين بن حسن بيهقى كندرى يا كيذرى « 93 » . وى شرح