واگذار كرد و يمنيان را به قسمت ميمنهء سپاه به فرماندهى اشعث بن قيس قرار داد و سليمان بن صرد خزاعى را به فرماندهى پيادگان يمن گماشت . آن حضرت ربيعه را به فرماندهى عبد الله بن عباس بر ميسرهء سپاه خود تعيين كرد و حارث بن مرهء عبدى را بر پيادگان آنان فرماندهى داد . و مضريان بصرى و كوفى را در قلب سپاه خود جاى داد . آن حضرت پرچمهاى قبايل را بست و آنها را به سرشناسان هر قومى اعطا مىكرد و ايشان را به فرماندهى برمىگزيد . پس عبد الله بن عباس را بر قريش و اسد و كنانه و حجر بن عدى را بر كنده و حضين بن منذر را بر بكريان بصره و احنف بن قيس را بر تميم بصره و عمرو بن حمق را بر خزاعه و جارية بن قدامه سعدى را بر سعديان و ربابيان بصرى و رفاعة بن شداد را بر بجيله و عدى بن حاتم را بر قضاعه و طى و سعيد بن قيس را بر همدان و اشتر نخعى را بر مذحج و صعصعه را بر عبد القيس كوفه و عبد الله بن طفيل كنانى را بر قيس و يزيد بن رويم شيبانى را بر ذهليان كوفه و . . . گماشت .
معاويه نيز عبيد الله بن عمر بن خطاب را به فرماندهى سواره نظام و مسلم بن عقبه مرى را به فرماندهى پياده نظام منصوب كرد و بر جناح راست سپاه خود ، كه از مردم حمص و قنسرين بودند ، عبد الله بن عمرو بن عاص و بر جناح چپ كه اهل اردن و فلسطين بودند حبيب بن مسلمه فهرى را به فرماندهى گماشت . وى لواى سپاه خود را به عبد الرحمن بن خالد بن وليد سپرد و بر اهل دمشق كه در قلب سپاه او جاى گرفته بودند ضحاك بن قيس فهرى را فرماندهى داد . و بر اهل حمص ، ذو الكلاع حميرى و بر اهل قنسرين زفر بن حارث و بر مردم اردن ابو اعور سلمى ، سفيان بن عمرو ، و بر پيادگان دمشق بسر بن ابى ارطاة عامرى و بر پيادگان حمص ، حوشب ذو ظليم و بر سواره نظام عمرو بن عاص را به سمت فرماندهى منصوب كرد . وى همچنين براى ديگر قبايل و شهرها افراد ديگرى انتخاب كرد كه نياز به ذكر نامهاى آنان نيست . گروهى از مردان شام با يكديگر پيمان مرگ بستند و خود را با ريسمانها به هم پيوستند و پنج صف تشكيل دادند . آنها يازده صف آراستند و عراقيان نيز در يازده صف آرايش كردند .
علامت شاميان و عراقيان و شعار و رنگهاى پرچم آنها
نصر مىنويسد : نشانهء عراقيان در صفين ، پشم سپيدى بود كه آن را در سرها و كتفهاى خود گذارده بودند . و شعار ايشان يا الله يا احد يا صمد يا رب محمد يا رحمان يا رحيم بود . شاميان نيز خرقههاى سپيدى بر سر و شانههايشان افكنده بودند و شعار ايشان اين بود : اى قاتلان عثمان ما به حق بندگان خداييم . پرچمهاى مردم عراق به رنگ سياه ، سرخ ، مايل به سياه ، سپيد ، مايل به سرخ و زرد بود . اما دربارهء رنگ پرچمهاى شاميان سخنى به ميان نرفته است .