آيههائى در خور امثال و مطلق يا عبر * يا مقيّد جملتا دارد بطور معتبر
از عزائم يا رخص « 1 » دارد بيانى دلربا * از غوامض يا جمل « 2 » تعبيرهائى جانفزا
هكذا هر آنچه مربوط حرام است و حلال * سورهء پنج آيهء سه مىزند بر آن مثال
اوّل مائده ( احلّت لكم بهيمة الأنعام در مورد حليّت ) حرّمت عليك الميته و الدّم و لحم الخنزير - در مورد حرمت )
( الصّلوة ) آغاز و مبناى جميع واجبات * در كنارش واجب ثانى همانا چون زكات
بهر مردم امر ( اتوا و اقيموا ) صادر است * آمرش در سورهء دو كردگار قادر است
وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ ارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعِينَ
بقره 43
در خصوص مستحبّات آيهء هفتاد و نه * در تهجّد آنچه فرموده برايش دل بنه
وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نافِلَةً لَكَ عَسى أَنْ يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقاماً مَحْمُوداً
« 3 »
ناسخش در سورهء نه آيهء پنج اندرون * آيهء منسوخ همانا انتهاى كافرون
فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ
« 4 »
لَكُمْ دِينُكُمْ وَ لِيَ دِينِ
« 5 »
ميدرخشد آيهء رخصت ، بسان ماه بدر * سورهء دو حاوى آن در قداست ليل قدر
فَمَنْ كانَ مِنْكُمْ مَرِيضاً أَوْ عَلى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ
« 6 »
در عزيمت تابناك است و درخشان چون قمر * آيهاى در آسمان سورهء دو مستطر
فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ
« 7 »
آيهاى در جامعيّت همچو نور آفتاب * در فضاى سورهء پنجم ، نمايان بىنقاب
متن آن من اجل ذالك عطف دارد بر خواص * ليك در معنى گهى بر كلّ دارد اختصاص
مِنْ أَجْلِ ذلِكَ كَتَبْنا عَلى بَنِي إِسْرائِيلَ أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْساً . . . .
« 8 »
آيهء عبرت كه نوعى پند و وعظ كامل است * بيست و پنج سورهء هفتاد و نهمّ شامل است
هامش
( 1 ) رخص رخصتها
( 2 ) جمل جملهها
( 3 ) سورهء اسراء آيهء 79
( 4 ) سورهء توبه آيه 5
( 5 ) سورهء كافرون آيهء آخر
( 6 ) بقرهء آيه 184
( 7 ) سورهء بقره ، آيهء 185
( 8 ) مائده 32