صغرى و كبرى
( 561 ) مقدمهايكه مشتمل بر حد اصغر است صغرى و مقدمه ديگريكه حد اكبر در آن قرار گرفته كبرى نام دارد .
قرينه و ضرب
( 562 ) هيئت تأليفى صغرى و كبرى را كه دو مقدمهاند قرينه و ضرب مينامند .
( 563 ) و همين هيئت و صورت تأليفى يعنى قرينه را وقتى با لازم ذاتى آن كه نتيجه است ميسنجند قياس ناميده مىشود .
شكل
( 564 ) صورت اقتران يعنى چگونگى برخورد يا هيئتى كه اختلاف وضع و نسبت حد اوسط با دو حد ديگر دارد كه گاهى اوسط نسبت بيكى موضوع و نسبت به ديگرى محمول و گاهى عكس آن است شكل ناميده مىشود .
سبب اينكه چنين چيزيرا شكل ناميدهاند مشابهتى است كه با اشكال هندسى دارد زيرا همچنانكه اشكال هندسى در كره از احاطه يك سطح و در ساير اشكال از چند خط يا چند سطح حاصل مىشود در اينجا نيز از تأليف حدود صورتى بوجود مىآيد كه شكل ناميده مىشود .