تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منطق نوين ( مشتمل بر اللمعات المشرقيه في الفنون المنطقيه ) ( فارسى ) — صفحة 158

مساهمون:

ص١٥٨
حقيقى و هركلى اخص از كلى ديگر صادق است . مثلا پرويز علاوه بر آنكه جزئى حقيقى است جزئى اضافى نيز مىباشد زيرا تحت مفهوم كلى انسان است و انسان نيز جزئى اضافى است زيرا تحت مفهوم حيوان كه كلىتر است قرار گرفته و بين جزئى حقيقى و جزئى اضافى عموم و خصوص مطلق است .

اقسام حمل و محمولات

( 29 ) يكى از مباحث اصلى منطق كه تا نسبت به آن تحقيق به عمل نيامده باشد از منطق نتيجه‌اى نميتوان حاصل نمود ، شناختن اقسام حمل و محمولات و تميز دادن بين خواص و آثار هريك از آنها مىباشد . زيرا همچنانكه دكارت « 1 » ميگويد : « مركبات بايستى به بسايط تحليل شوند و روابط بين اجزا معلوم گردد و هرچيزيكه هر گونه بستگى با مجهول دارد شناخته آيد و نوع بستگى آنها روشن گردد تا مجهول بدست آيد » . راه كشف مجهولات و تعيين درجهء ارزش معلومات شناختن مفردات و كيفيت تركيب و ضم بسايط به يكديگر است . تشكيل معرّفات يعنى حدود و رسوم اولين مرحلهء تركيب مفردات و ايجاد حمل است زيرا حدود و رسوم محمولاتى را بيان مىكند كه نسبت بموضوعات خود رابطهء ذاتى دارند يا عرضى لازم موضوع هستند . ( 29 / 2 ) تحليلات اولى ( كه مبحث قياس است ) تركيب صورى
هامش
( 1 ) فيلسوف فرانسوى قرن هفدهم است كه او را مؤسس منطق رياضى ميشمارند هرچند قواعد چهارگانهء منطق رياضى كه او بيان كرده همانستكه مختصرش را از افلاطون در آخر شماره ( 1 ) نقل كرديم .