تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منطق نوين ( مشتمل بر اللمعات المشرقيه في الفنون المنطقيه ) ( فارسى ) — صفحة 115

مساهمون:

ص١١٥
اعتبار و ارزش معرفتهاى بسيط و كيفيت تركيب و صورت تركيب آنها يعنى كميّت و كيفيت تركيب اجزاء معلوم شود . بنابراين معرفت مفردات و كيفيت تركيب آنها بر معرفت مركبات مقدم است . و به همين جهت مباحث اجزاء تصوريه يعنى باب ايساغوجى بر باب حدّ و رسم مقدم داشته شده است و قضايا بعد از آن ذكر مىشود و باب قياس و برهان در آخر همه قرار داده شده است .

( 4 )

تعريف فكر معلوم شد كه منطق قانون تنظيم كارهاى ذهن است و همان فعاليتهاى ذهنى فكر ناميده مىشود . ذهن براى اكتساب علم جديد دو نوع عمل انجام ميدهد : يكى انتخاب مادّه يعنى معلومات قبلى و ديگرى صنعت فكرى يعنى ربط دادن مواد به يكديگر و تشكيل هيئت صورى ، بنابراين فكر با دو حركت انجام مىشود ( حركت اول ) وقتى است كه ذهن بيكى از مجهولات خود توجه يافته و براى كشف مجهول بمعلومات قبلى خود رجوع نموده و از بين آنها يكى را كه مناسب با مجهول فعلى است اختيار مىكند و اين حركت از مطلوب بسوى مبادى است . ( حركت دوم ) بازگشت ذهن از معلوم قبلى بمجهول فعلى است و بتوسط مجموع اين دو نوع فعاليت و دو حركت مجهول كشف مىشود .