وضائع از جمله گردانهاى تشكيلات وى بودند . نام هر يك از اين گردانها بر شمار و ويژگيها و نوع سلاحشان دلالت داشت .
تشكيلات نظامى اعراب به صورت زير بود :
رهط : از 3 تا 10 نفر .
عصبه : از 10 تا 40 نفر .
مقنب ( منسر ) : 30 تا 40 نفر سواره كه گاه شمار آنها به 300 نيز مىرسيد .
جمره ( قبيله ) : از 300 تا 1000 سوار .
سريه : از 50 تا 400 و گاهى كمتر يعنى بين 5 تا 300 نفر در نوسان بود .
كتيبه : از 100 تا 1000 يا از 400 تا 1000 .
جيش ( فيلق يا جحفل ) : از 100 تا 4000 .
خميس : از 4000 تا 12000 .
هرگاه كه يك يگان يا سازمان رزمى تقويت مىشد ، به آن كتبيه رجراجه يا جراره ( سپاه بزرگ ) ، جيش لَجب ( سپاه پرغوغا و پر همهمه ) ، خميس عرمرم ( سپاه بزرگ ) گفته مىشد ، و به فرماندهانى كه فرماندهى بيش از هزار نفر را عهدهدار بودند لقب جرّار داده مىشد .
كتيبه و جمره در جنگهاى عرب پيش از اسلام ، دو واحد مهم و اساسى نظامى را تشكيل مىدادند ، اما در روزگار رسول اكرم ( ص ) واحد نظامى اصلى « سريه » بود . لفظ سريه بر زبان بسيارى از صحابه جارى شده ، زيرا يگان نظامى با اين حجم نيرو پيش از هجرت نيز مورد استفاده بوده است .
سَريّه بخشى از سپاه و كوچكتر از آن است و [ معمولًا ] از ده نفر تشكيل مىگرديد ، زيرا اعزام ده نفر ، سريه ناميده شده است . رسول خدا ( ص ) سريهها را با شمارى كمتر يا بيشتر از اين اعزام مىكرد و مىفرمود : « بهترين صحابه چهار نفرند ، بهترين سريهها چهارصد نفر و بهترين لشكرها چهار هزار نفرند ، و دوازده هزار نفر هرگز از كمى تعداد شكست نمىخورد » .
3 . سلاح
بررسى سرودههاى شاعران روزگار جاهليت نشان مىدهد كه توصيف سلاح بويژه شمشير و پس از آن نيزه ، خنجر ، زوبين ، كمان و فلاخن ، بخش بزرگى از ديوانها و قصايدشان را تشكيل