سربازان چند دسته بودند ؛ عدهاى مزدور و عدهء ديگر بردگان كه بىمزد و از سر اجبار به جنگ مىرفتند . به هر حال سربازان تا پايان جنگ در خدمت خود باقى مىماندند . كسانى كه براى دفاع از خود مىجنگيدند ، انگيزه داشتند و مصمم مبارزه مىكردند ، اما كسانى كه از روى اجبار و بدون مزد مىجنگيدند ، هرگاه كه كار جنگ دشوار مىشد خدمت را ترك مىكردند .
گاه سربازى اختيارى بود ، همچون موارد اعزامهاى داوطلبانه ، رفتن به كمك رئيس يك قبيله يا بروز يك پيشآمد فردى نه گروهى .
6 . رفتار با اسيران
در دوران پيش از اسلام با اسير سنگدلانه رفتار مىشد . گاه او را مثله مىكردند ، يعنى بينى يا گوشش را از بيخ مىبريدند و يا برخى از اعضاى بدنش را جدا مىكردند ، و گاه از شدت شكنجه مىمرد ، و گاه زنده نگه داشته مىشد و نوكرى مىكرد يا از او سربها گرفته مىشد و يا آزادش مىكردند . گروگانها در تطبيق حكم مرگ بر آنها همان حكم اسير را داشتند ، چنان كه در يك اقدام ، اوسيان سه بردهاى را كه از خزرجيان به گروگان گرفته بودند به قتل رساندند .
7 . پشتيبانى مادى
پشتيبانى مادى مجموعه اقداماتى بود كه به منظور برآوردن نيازهاى مادى نظاميان اعم از سلاح ، ذخيره ، غذا و آب و غيره انجام مىشد . هدف از پشتيبانى و تأمين آزوقه ، طولانى ساختن دوران جنگ با دشمن و كسب برترى بر او در وسايل و نيرو براى دستيابى به پيروزى بود . امور اصلى پشتيبانى اينها بودند :
1 . راهها : محورهايى كه اعراب جاهلى در جنگهايشان مىپيمودند ، در منابع تاريخى به روشنى و تفصيل ذكر نشده است . تنها برخى از تأليفات دورهء اسلامى مانند المسالك والممالك ابن خرداذبه ، المسالك والممالك ابن حوقل ، التنبيه والاشراف مسعودى ، آثار البلاد و اخبار العباد قزوينى و ديگر كتابهاى سيره و مغازى بدانها پرداختهاند . جزئيات راههايى كه سپاه اسلام در فتوحات و نبردهايش پيموده است نيز تنها در برخى از آنها به تفصيل آمده است . بيشتر راههاى نظامى همان راههاى عمومى و مهمترين آنها راههاى ساحلى بود كه آب فراوان در