تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي ) — صفحة 231

مساهمون:

ص٢٣١
عبد الرحمان الفهرى امير اندلس نيز همهء همتش فرونشاندن شورش شمال بود . الفونسو از اين فرصت استفاده كرد و به شهر استوار لك ( لوگو ) حمله برد و در سال 137 ه / 754 م آن را بگشود . يوسف بن عبد الرحمان شورش را به پايان رسانده بود و اكنون قصد آن داشت كه آن شهر را از محاصره بيرون آرد ، كه خبر ورود عبد الرحمان اموى را به اندلس برايش آوردند . اين بود كه لك را رها كرد و شتابان آهنگ جنوب نمود . يوسف پيش از آنكه از شمال بازگردد نيرويى به سردارى حصين بن الدجن و سليمان بن شهاب به ثغر اربونه فرستاد تا آنجا را از محاصرهء فرنگان برهاند . پيش از آنكه اين لشكر از پيرنه بگذرد ، ناگهان مورد حملهء مسيحيان واقع شد و پس از نبردى لشكر مسلمانان بپراكند و سردار آن سليمان بن شهاب كشته شد و بقاياى لشكر در سال 756 م به جنوب بازگرديد . ظاهرا كسى كه در اين روزها بر مسلمانان حمله كرده است فرويلا و هم‌پيمانان يا رعاياى او از بشكنس بوده‌اند . الفونسو از رود دويره ( دورو ) چند بار عبور كرد و بارها بر سرزمينهاى مسلمانان حمله نمود و هربار هركه از مسلمانان را كه به چنگش مىافتاد ، مىكشت و مسيحيان را با خود به شمال مىبرد . با فرويلا و برادرش ، در گسترش مرزهاى كشور مسيحى مىكوشيد تا فرويلا در سال 764 م / 146 ه درگذشت . برادرش الفونسو به جايش نشست و بر سراسر مملكت حكم‌راند ولى او نيز ديرى نپاييد و سال بعد يعنى سال 765 م بمرد « 15 » . پسرش فرويلاى اول به جايش نشست . عبد الرحمان الاموى همهء كوشش و قواى خود را صرف فرونشاندن شورش عظيمى كرده بود كه علاء بن مغيث به نام دعوت عباسى برپا نموده بود . فرويلا فرصتى به دست آورد تا به اراضى اسلامى لشكر آورد « 16 » . پس با لشكرى كشن از رود دويره بگذشت و لك و پرتغال و شلمنقه و شقوبيه و آبله و سموره و قشتاله را تصرف كرد و در آن منطقه خرابيها به بار آورد و خونها ريخت و همهء آن بلاد را به مملكت خود منضم نمود و همه جزئى از مملكت جليقيه شدند . مسلمانان دو قرن بعد در عهد حاجب المنصور
هامش
( 15 ) . ابن خلدون ، در العبر ، ج 4 / ص 180 مرگ او را در سال 142 ه يعنى 760 م ضبط كرده است . ( 16 ) . اشباخ اين جنگ را به فرويلاى بزرگ نسبت مىدهد . ج 1 / ص 156 . او به روايت رودريك طليطلى اعتماد كرده است . ولى روايات اسلامى كه از اين قديمىترند همگى اين نبرد را در عهد فرويلا پسر آلفونسو ضبط كرده‌اند .
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي ) — صفحة 231 | عبد المحمد آيتى / محمد عبد الله عنان