جايز است و ضرر ندارد امّا خريد و فروش آن اگر چه به جهت زرع باشد حرام است و معامله ء آن باطل است بلى اگر كسى ضرور داشته باشد يا بايد موضعى را كه مجتمع فضلات است اجاره كند يا چيزى به كسى بخشد واو هم منع نكند از برداشتن فضلات به شرطى كه به قصد معامله نباشد . والله العالم .
( 370 )
س 9 : چون سگ نجس العين است آيا خريد و فروش و نگاه داشتن آن جايز است يا نه ، وحال اين كه در بعضى ولايات به جهت حفظ خانه و امثال آن ضرور است .
ج : نگاه داشتن و خريد و فروش كردن در سگ صيد جايز است و همچنين سگى كه همراه گلَّه ورمه وچهارپايان وسگى كه به جهت محافظت خانه وباغ وزرع باشد نگاه داشتن همه ء آنها و خريد و فروش آنها جايز است ، و در غير اينها جايز نيست والله العالم .
( 371 )
س 10 : چه مىفرمايند در خريد و فروش آلات لهو وقمار ونحو اينها ؟
ج : به اجماع علماء ساختن و خريد و فروش كردن و نگاه داشتن آلات لهو چون نى ودف وطنبور وتنبك وكمانچه و امثال آنها ، وآلات قمار چون نرد وشطرنج ونحو اينها به جهت لهو و به جهت قمار حرام است وشكستن وفاسد كردن آنها لازم است .
( 372 )
س 11 : آيا حرمت اعانت ظالمين مخصوص است به افعال محرّمه وظلم ، يا در افعال مباحات وطاعات نيز اعانت ايشان حرام است ؟
ج : حرمت تخصيص دارد به اعانت ايشان در معصيت وظلم ، و در مباحات وطاعات ونحو اينها حرمتى ندارد ، و ليكن ثواب ورجحانى هم ندارد ، و آن چه وارد شده در ترغيب به قضاء حوائج مسلمين واعانت ايشان تخصيص به غير ظلمه دارد ، بلكه ظاهر آن است كه تخصيص به غير فسّاق هم داشته باشد .
رسائل ومسائل ( فارسي ) — صفحة 262
مساهمون: ملا أحمد النراقي
ص٢٦٢