از اين بيان شد .
هُدىً وَ رَحْمَةً لِلْمُحْسِنِينَ
: راهنما و نعمتى براى آنان كه اطاعت - پروردگار نموده و بوظائف انسانى عمل مينمايند - و گفته شده مقصود يكتاپرستاناند و بعضى گويند مراد كسانى هستند كه كارهاى شايسته انجام ميدهند ، سپس آنان را خداوند بجمله ذيل توصيف فرموده :
الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ
: آنان كه نماز را بپاى داشته و زكات - حقوق فقراء - را تأديه مينمايند .
وَ هُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ
: و ايشان بروز باز پسين - قيامت - يقين دارند .
أُولئِكَ عَلى هُدىً مِنْ رَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
: ايشان بر هدايتى از پروردگار خويش بوده و آنان رستگار خواهند بود .
سپس خداوند دسته ديگرى از مردم را چنين توصيف فرموده :
وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَرِي لَهْوَ الْحَدِيثِ
: و از مردم كسانى هستند كه مىخرند كلام بيهوده را - و بدنبال او رفته و افكار خود و دگران را به آن مشغول مىسازند - اكثر مفسرين بر آنند كه مقصود از لهو الحديث در اينجا غنا يعنى موسيقى و آوازه خوانى مىباشد چنان كه از « ابن عباس و ابن مسعود و دگران » همين تفسير آمده و از امام باقر و امام صادق و حضرت رضا عليهم السلام نيز در اين باب روايت آمده كه تغنى از جمله لهو الحديث و كلام بيهوده است .
و از امام صادق ( ع ) روايت آمده كه فرمود مقصود طعن زدن بحقايق و استهزاء به آن است كه بعضى از مردم جاهل به آن مشغولند - چنان كه ابو جهل و همفكرانش اقدام به آن نموده زيرا ابو جهل بمردم قريش ميگفت كه آيا من زقوماى كه همنشين تان ( محمد ، ص ) ، شما را از آن ميترساند بشما ندهم و نخورانم ، سپس دستور داد كره و خرما براى آنان حاضر نمودند و مىگفت اين زقوماى كه شما را از آن ميترساند .
سپس حضرت فرمود از اقسام طعن به حق تغنى و آوازه است .
و بنا بر اين هر چه كه انسان را از راه خدا و اطاعت او باز ميدارد داخل در