دربارهء حضرت محمّد چنين عنايتى شده است ؟ على عليه السّلام پاسخ فرمودند : آرى ، اين گونه بوده است ؛ امّا فرشتگان كه در برابر آدم سجده نمودند به معناى آن نبود كه او را مىپرستند بلكه آدم را آفريدهاى بافضيلت و موهبت و رحمتى از سوى پروردگار مىدانستند و از آن روى در برابرش سر بر سجده نهادند امّا خداوند به حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم عطايى فضيلتمندتر از عطاى بر آدم عنايت فرمود و خود خداوند به همراه همهء فرشتگان درگاهش بر حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم سلام و درود فرستادند و مؤمنان نيز از اين سنّت الهى پيروى نموده و بر آن حضرت سلام و درود نثار مىكنند .
همهء عالمان اسلامى بر اين باورند كه سجدهء فرشتگان در برابر آدم ، براى پرستش آدم نبود و گرنه چنين سجدهاى شرك به خداوند به شمار مىآيد ؛ امّا علما دربارهء اين سجده توجيهاتى دارند كه بيان مىكنيم :
1 . ابو على جبائى و پيروانش معتقدند كه فرشتگان بر خداوند سجده نمودند ولى آدم به منزلهء قبلهء فرشتگان بود .
2 . سجده در لغت به معناى خضوع است و سجده بر آدم نيز به معناى سجدهء حقيقى نبوده بلكه جنبهء فروتنى در برابر آدم را داشته است ؛ البته اين توجيه ، بر خلاف آيات و روايات پيشين است زيرا براساس آيه
« فَقَعُوا لَهُ ساجِدِينَ »
فرشتگان همان سجدهء متبادر به ذهن را انجام دادند .
3 . سجده بر آدم براى بزرگداشت آدم بود و در حقيقت فرشتگان خدا را عبادت مىكردند و به فرمان خداوند بر آدم سجده نمودند ؛ اين وجه با روايات سازگارتر است .
على بن ابراهيم نيز مىگويد : نخستين نافرمانى در برابر خداوند ، خودبزرگ بينى ابليس بود كه گفت : خدايا ، مرا از سجده بر آدم بر كنار دار كه اگر چنين كنى تو را چنان عبادت مىكنم كه هيچ فرشته مقرّب و پيامبر فرستاده شده عبادت نكرده باشد . خداوند به ابليس فرمود : من نيازى به بندگى تو ندارم . من