امام صادق عليه السّلام فرمودهاند : بزرگترين پادشاهانى كه بر روى زمين حكم رانده اند چهار نفرند : نمرود و بخت نصر كه ستمپيشه بودند و سليمان و ذو القرنين كه باايمان بودند . نام اصلى ذو القرنين عبد اللّه بن ضحاك بن سعد بود .
روايت شده است كه نخستين منجنيقى كه در دنيا به كار گرفته شد براى سوزاندن ابراهيم بود . آن منجنيق را در رود كوفى در روستاى قنطان كه روستايى در ناحيهء كوفه بود جاى داده بودند . « 1 »
مردى شامى از امير مؤمنان على عليه السّلام پرسيد : مقصود از آيهء
« يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ وَ أُمِّهِ وَ أَبِيهِ وَ صاحِبَتِهِ وَ بَنِيهِ »
چيست ؟ آن حضرت فرمود : آن كسى كه از برادرش مىگريزد قابيل است كه از هابيل مىگريزد و آنكس كه از مادرش مىگريزد موسى است و آنكه از پدرش مىگريزد ابراهيم است كه از آزر مىگريزد و لوط از همسرش و نوح از پسرش گريزانند . « 2 »
شيخ صدوق رحمه اللّه دربارهء اين روايت مىفرمايد : موسى به اين دليل از مادرش مىگريزد كه مىترسد نتوانسته باشد نگهدارى او را به گونهاى شايسته انجام دهد .
برخى نيز گفتهاند كه موسى از دايهاش كه زنى كافر بود و در دربار فرعون خدمت مىكرد گريزان است . همچنين مقصود از پدر ابراهيم در اين روايت همان آزر است كه در حقيقت عموى ابراهيم بود و پدر ابراهيم « تارخ » نام داشت و مردى باايمان و حقگرا بود .
امام صادق عليه السّلام فرمودهاند : هنگامى كه آتش زبانه مىكشيد حشرات از گرماى آن به خداوند شكوه نمودند و از خدا خواستند تا مقدارى آب بر روى آتش بريزند . خداوند قورباغه را فرمان داد تا اين كار را انجام دهد و قورباغه به هنگام ريختن آب 3 / 2 بدنش در آتش سوخت . « 3 »
هامش
( 1 ) . بحار الانوار ج 12 ص 36 .
( 2 ) . عيون اخبار الرضا ج 1 ص 222 و علل الشرايع ج 2 ص 321 .
( 3 ) . خصال شيخ صدوق ص 327 .