ج - مارقين از ديدگاه امام عليه السلام
454 . الفتوح : حبيب بن عاصم ازْدى از على عليه السلام پرسيد : اى امير مؤمنان ! اينان كه ما با ايشان مىجنگيم ، آيا كافرند ؟
على عليه السلام فرمود : « از كفر گريختند ، و [ امّا ] در آن افتادند » .
گفت : پس آيا منافقاند ؟
على عليه السلام فرمود : « همانا منافقان ، خدا را تنها كمى ياد مىكنند » .
گفت : اى امير مؤمنان ! پس بگو اينان چيستند تا با بينايى و يقين ، با ايشان بجنگم .
على عليه السلام فرمود : « ايشان گروهى هستند كه از دين اسلام بيرون رفتند ، آن گونه كه تير از هدف در مىگذرد ؛ قرآن را قرائت مىكنند ، امّا [ اين قرائت ] از تَرقُوهشان فراتر نمىرود . پس خوشا به حال كسى كه ايشان را بكُشد يا آنان وى را بكشند » . « 1 »
د - باليدنِ امام عليه السلام به جنگ با خوارج
455 . امام على عليه السلام : و امّا پس از سپاس و ستايش خداى ؛ اى مردم ! من چشم فتنه را كور كردم و هيچ كس جز من ، بدين كار جرئت نمىورزيد ، از آن پس كه تيرگىاش موج برآورده و هارىاش شدّت گرفته بود . « 2 »
ه - نهى امام عليه السلام از جنگ با خوارج ، پس از خويش
456 . امام باقر عليه السلام : نزد على عليه السلام از حَروريه ياد شد . گفت : « اگر همراهِ جماعتى قيام كردند يا با پيشوايى عادل در افتادند ، با ايشان بجنگيد ؛ و اگر با پيشوايى ستمپيشه به مبارزه برخاستند ، با آنان نجنگيد ؛ چرا كه در اين كار ، دليلى دارند » . « 3 »
هامش
( 1 ) . الفتوح : ج 4 ص 272 .
( 2 ) . الإمام عليّ عليه السلام : أمّا بَعدَ حَمدِ اللَّهِ وَالثَّناءِ عَلَيهِ ، أيُّهَا النّاسُ ! فَإِنّي فَقَأتُ عَينَ الفِتنَةِ ، ولَم يَكُن لِيَجتَرِئَ عَلَيها أحَدٌ غَيري بَعدَ أن ماجَ غَيهَبُها ، وَاشتَدَّ كَلَبُها ( نهج البلاغة : خطبهء 93 ) .
( 3 ) . الإمام الباقر عليه السلام : ذُكِرَتِ الحَرَورِيَّةُ عِندَ عَلِيٍّ عليه السلام قالَ : إن خَرَجوا مَعَ جَماعَةٍ أو عَلى إمامٍ عادلٍ فَقاتِلوهُم ، وإن خَرَجوا عَلى إمامٍ جائِرٍ فَلا تُقاتِلوهُم ؛ فَإِنَّ لَهُم في ذلِكَ مَقالًا ( علل الشرائع : ص 603 ح 71 ) .