سپس خداوند بخبر دادن از حال آنان بازگشته ميفرمايد :
« أُولئِكَ هُمُ الرَّاشِدُونَ »
يعنى : كسانى كه خداوند آنان را به ايمان و زينت داشتن آن در دلهايشان توصيف كرده است آنان هستند كه به خوبيها ارشاد گشتهاند ، و بعضى گفتهاند راشدون كسانى هستند كه راه رشد را يافته و به سوى بهشت هدايت شدهاند .
« فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَ نِعْمَةً »
ابن عباس گويد : يعنى : و اين تفضلى است از من و رحمتى نسبت به آنان .
« وَ اللَّهُ عَلِيمٌ »
خداوند به تمام اشياء عالم است .
« حَكِيمٌ »
و در تمام كارهايش حكيم و فرزانه است .
استفادهء كلامى :
و اين آيه به چند جهت بر بطلان مذهب جبر دلالت دارد :
1 - چون خداوند ايمان را در دلهاى بندگان محبوب ساخته و كفر را ناپسند ديگر چيزى را كه دوست ندارند باجبار محبوب آنان نميسازد ، و چيزى را كه دوست دارند برايشان ناپسند نخواهد ساخت .
2 - در صورتى كه خداوند با الطاف خود در محبوب ساختن ايمان در دلها به بندگانش عنايت فرموده است اين دليل گفتارى است كه ما در بحث لطف داريم
سپس ميفرمايد :
« وَ إِنْ طائِفَتانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا »
يعنى : اگر دو طائفه از مؤمنين با يكديگر جنگ كردند .
هامش
( از حضرت صادق ( ع ) در بارهء (حَبَّبَ إِلَيْكُمُ الْإِيمانَ وَ زَيَّنَهُ فِي قُلُوبِكُمْ) روايت مىكند كه مراد امير المؤمنين ( ع ) است ، (وَ كَرَّهَ إِلَيْكُمُ الْكُفْرَ وَ الْفُسُوقَ وَ الْعِصْيانَ) اولى و دومى و سومى است )