ثُمَّ إِذا شاءَ أَنْشَرَهُ
؛ سپس هر گاه خدا بخواهد در نشئه ديگر [ آخرت ] او را از قبر بيرون مىآورد .
كَلَّا لَمَّا يَقْضِ ما أَمَرَهُ
؛ « كلّا » منع انسان از كارهايش است كه پس از گذشت زمان از زمان حضرت آدم عليه السّلام تا هم اكنون آنچه خدا به او امر كرده انجام نداده است تا از عهدهء تمام اوامر خدا بيرون آمده و حقّ نعمتهاى فراوان خدا را كه بر گردنش دارد ادا كند و آن طور كه شايسته بوده او را نپرستيده است .
[ سوره عبس ( 80 ) : آيات 24 تا 42 ]
فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى طَعامِهِ ( 24 ) أَنَّا صَبَبْنَا الْماءَ صَبًّا ( 25 ) ثُمَّ شَقَقْنَا الْأَرْضَ شَقًّا ( 26 ) فَأَنْبَتْنا فِيها حَبًّا ( 27 ) وَ عِنَباً وَ قَضْباً ( 28 )
وَ زَيْتُوناً وَ نَخْلاً ( 29 ) وَ حَدائِقَ غُلْباً ( 30 ) وَ فاكِهَةً وَ أَبًّا ( 31 ) مَتاعاً لَكُمْ وَ لِأَنْعامِكُمْ ( 32 ) فَإِذا جاءَتِ الصَّاخَّةُ ( 33 )
يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ ( 34 ) وَ أُمِّهِ وَ أَبِيهِ ( 35 ) وَ صاحِبَتِهِ وَ بَنِيهِ ( 36 ) لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ يَوْمَئِذٍ شَأْنٌ يُغْنِيهِ ( 37 ) وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ مُسْفِرَةٌ ( 38 )
ضاحِكَةٌ مُسْتَبْشِرَةٌ ( 39 ) وَ وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ عَلَيْها غَبَرَةٌ ( 40 ) تَرْهَقُها قَتَرَةٌ ( 41 ) أُولئِكَ هُمُ الْكَفَرَةُ الْفَجَرَةُ ( 42 )
ترجمه :
انسان بايد به غذاى خويش بنگرد . ( 24 )
ما آب فراوانى از آسمان فرو ريختيم ! ( 25 )
سپس زمين را از هم شكافتيم . ( 26 )
و در آن دانههاى فراوانى رويانديم . ( 27 )
و انگور و سبزى بسيار . ( 28 )
و زيتون و نخل فراوان . ( 29 )
و باغهايى پر درخت . ( 30 )
و ميوه و چراگاه . ( 31 )
تا وسيلهاى براى بهرهگيرى شما و چهارپايانتان باشد . ( 32 )
هنگامى كه آن صداى مهيب ( صيحهء رستاخيز ) بيايد ( كافران در اندوه عميقى ) فرو مىروند . ( 33 )
در آن روز كه انسان از برادر خود فرار مىكند ، ( 34 )
و از مادر و پدرش ( 35 )
و زن و فرزندانش ، ( 36 )
در آن روز هر كدام از آنها وضعى دارد كه او را كاملا به خود مشغول مىسازد . ( 37 )