براى مؤمنان وجود دارد . « مظلما » حال براى « ليل » است . كسى كه « قطعا » را با سكون ( ط ) خوانده آن را هم صفت براى « ليل » قرار داده است .
مَكانَكُمْ
؛ الزموا مكانكم ؛ جاى خود باشيد ، و تكان نخوريد ، تا ببينيد چه بر سرتان مىآيد ، « أنتم » تأكيد است براى ضمير در « مكانكم كه جاى فعل را گرفته و « شركاؤكم » ، عطف است .
فَزَيَّلْنا بَيْنَهُمْ
؛ آنها را از هم جدا و ارتباطى را كه در دنيا ميانشان بود قطع مىكنيم .
ما كُنْتُمْ إِيَّانا تَعْبُدُونَ
؛ ( شريكانى را كه به عبادت گرفته بودند مىگويند ) : شما ما را عبادت نمىكرديد بلكه شياطين را مىپرستيديد ، زيرا آنها شما را به شريك گرفتن براى خدا امر مىكردند و شما هم از آنها اطاعت كرديد .
إِنْ كُنَّا
؛ ما از عبادت شما غافل بوديم . « ان » مخفف از ثقيله ، و « لام » در لغافلين آخر آيه قرينه است .
شريكانى كه چنين خواهند گفت عبارتند از : فرشتگان ، حضرت مسيح ، و ديگر صاحبان عقل ، جز خدا ، كه مورد پرستش آنها قرار مىگرفتند . بعضى گفتهاند : مراد بتهايند كه روز قيامت خداوند آنها را به سخن در مىآورد ، و بجاى اين كه از پيروان خود شفاعت كنند اين حرفها را مىگويند .
هُنالِكَ
؛ در آن موقعيّت ، يا در آن زمان ، اشارهء به مكان ، از باب استعاره است .
تَبْلُوا كُلُّ نَفْسٍ ما أَسْلَفَتْ
؛ هر كس از آنچه جلو فرستاده و از هر عملى كه انجام داده ، آگاه مىشود و مىفهمد كه چگونه است ، سودمند است يا زيان آور ، مقبول است يا مردود ،
يَوْمَ تُبْلَى السَّرائِرُ
؛ « روزى كه نهانها آشكار شود » . ( طارق / 8 ) « تتلو » نيز قرائت شده : هر كس دنبال چيزى مىرود كه از پيش فرستاده است ، چرا كه همان عملش او را به سوى بهشت يا جهنّم راهنمايى مىكند ، يا هر كس در نامهء عملش مىخواند آنچه را پيش فرستاده ، از خير يا شرّ .
مَوْلاهُمُ الْحَقِّ
؛ سرپرست حقيقى آنها خداست و يا كسى كه در مقام حساب