نگفتم به شما كه من مىدانم غيب آسمانها و زمين و آنچه را در آن دو پنهان است و شما نمىدانيد ، چنان كه آنچه را در حضور شماست و آن را مشاهده مىكنيد مىدانم .
وَ أَعْلَمُ ما تُبْدُونَ وَ ما كُنْتُمْ تَكْتُمُونَ
؛ اين آيه مشعر به اين است كه خدا تمام اسامى را با معانى آنها به آدم آموخت و زبانش را به آنها گشود تا از اين طريق معجزهاى براى ملائكه إقامه نمايد و دليلى بر نبوّت حضرت آدم و نيز عظمت شأن و برترى او بر آنها باشد .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 34 ]
وَ إِذْ قُلْنا لِلْمَلائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلاَّ إِبْلِيسَ أَبى وَ اسْتَكْبَرَ وَ كانَ مِنَ الْكافِرِينَ ( 34 )
ترجمه
و هنگامى كه به فرشتگان گفتيم براى آدم سجده و خضوع كنيد ، همگى سجده كردند ، جز شيطان كه سرباز زد و تكبّر ورزيد ( و به خاطر نافرمانى و تكبر ) از كافران شد . ( 34 )
تفسير :
« إِلَّا إِبْلِيسَ »
نزد كسانى كه معتقدند « ابليس » جزو فرشتگان است ، بدون شك استثناى « متّصل » است و نزد كسانى هم كه آن را از جنّ مىدانند نيز [ از باب تغليب ] استثناء « متّصل » است ، زيرا او [ ابليس ] در بين هزاران فرشته فردى بىنام و نشان بود ، از اين رو خداوند يكى از آن فرشتگان را استثنا فرموده است .
أَبى وَ اسْتَكْبَرَ وَ كانَ مِنَ الْكافِرِينَ
؛ يعنى : ابليس از فرمان سجدهء آدم سرپيچى كرد ، و تكبّر ورزيد ، و به همين دليل از كافران و شياطين جنّ شد .
با توجه به اين كه تقديم مفضول بر فاضل جايز نيست و خداوند با فرمان سجدهء آدم ( ع ) را به فرشتگان مقدم داشت ، آيه بر برترى آدم ( ع ) بر همهء فرشتگان دلالت مىكند .
فرمان سجده كردن فرشتگان بر آدم ( ع ) براى تعظيم و برترى دادن او بوده