تخطي إلى المحتوى الرئيسي

طبقات الأطباء والحكماء ( فارسى ) — صفحة 98

مساهمون:

ص٩٨

12 - بطلميوس 1

وى پس از اسكندر 2 بر تخت پادشاهى نشست ، دانشمند و دانش‌گستر بود ، در كارنامهء پادشاهان گذشته بسيار مىنگريست ، مىخواست تاريخ گذشتگان را بداند ، تاريخ بنياد شهر « بابل » و احوال نمروذ را فرابگيرد ، كسى مىجست كه اين مسائل تاريخى را بداند ، تا اينكه مطلوب خويش را در شهر ( بيت المقدس ) 3 نزد بنى اسرائيل يافت ، پس « يرونم الترجمان » 4 را به نزد ايشان گسيل داشت ، « يرونم » در آنجا كتاب « تورات » را از زبان عبرانى به زبان يونانى ترجمه كرد 5 ، بطلميوس آن ترجمه را خوانده ، و داستان نمروذ و نام او را در تورات يافت 6 . بطلميوس گروهى از فلاسفه را بسرزمينهاى زير فرمان خود روانه كرد تا براى او قطر كرهء زمين ، و مساحت قسمتهاى معموره و غيره معموره را تعيين نمايند ، در علم ستاره‌شناسى ، و هيئت افلاك تحقيق و بحث كرد ، و كتاب معروف خود : « مجسطى » 7 را در علم هيئت افلاك و اوضاع ستارگان تأليف كرد ، و نيز كتاب معروف : « جغرافيا » 8 را در شرح اوضاع اقاليم زمين بنگاشت ، و در موضوع حركات ستارگان كتاب مشهور : « قانون » 9 را نوشت ، وى در آن كتاب عرض جغرافيائى اقاليم و بلدان را بر پايه و اساس عرض جغرافيائى اقليمى كه خود در آن مىزيست اعنى عرض : اسكندريه تعيين و حساب كرده است ، و اسكندريه پايتخت او بود . بطلميوس 10 چندان در فراگرفتن علوم طب و فلسفه كوشش نمود كه سرآمد و يگانه زمان خويش گرديد ، و بر پيشينيان درين علوم برترى يافت ، استاد او در اين علوم اراطوس 11 ستاره‌شناس بود ، اراطوس دانشمندترين مردم روزگار بشمار مىرفته است .