فرا مىگيرد .
« لا يتركون مفرجا » ( 1 ) ، بنگريد : « فرح » .
( 1 ) ( فرح ) « إن المؤمنين لا يتركون مفرحا ( 80 ) - و در نسخهاى مفرجا - بينهم أن يعطوه بالمعروف » ( 1 ) المفرح و المفرج : كسى كه بدهى بر وى سنگينى كند و نتواند آن را بپردازد ؛ و نيز به قبيلهاى وابسته نبوده و خاندانى نداشته باشد .
( 2 ) ( فرد ) « و لا تعدّ فاردتكم » ( 190 ، 191 ) ، الفاردة : دام زايد بر زكات واجب كه ميان دو نصاب زكات ، قرار گرفته باشد .
( 3 ) ( فرش ) « و لكم الفارض و الفريش » ( 91 ) ، فريش در سم داران ، به منزلهء زنان فرزند زاييده است كه از حالت نفاس ، پاك گشته باشند . چنين دامى در اين زمان ، داراى شير خواهد بود .
« الولد للفراش و للعاهر الحجر » ( 287 / ب ) ، الفراش : زن ، همسر مىگويد : فرزند نامشروع ، تنها به مادر خود نسبت داده مىشود و از وى ارث مىبرد و چنانچه پيش از مادر خود بميرد ، مادرش از او ارث خواهد برد .
( 4 ) ( فرض ) « و لكم الفارض » ( 91 ) ، الفارض : شتر پير و ديگر جانوران سالخورده ؛ و در قرآن است : لا فارض و لا بكر » ( 81 ) « فرضة البحرين » ( 318 / ألف ) : لنگرگاه كشتيها .
( 5 ) ( فرع ) « لكم فراعها و وهاطها » ( 113 ) ، الفراع : جايگاههاى بلند . « فى كلّ مال فرع قد استغنى لسانه عن اللّبن » ( 123 / الف ) : گويا مىگويد : در زكات شتر ، شتران خردسالى كه از شير گرفته باشند ، نيز به حساب مىآيند .
( 6 ) ( فرق ) « أطعمه ثلاثمائة فرق » ( 112 ) فرق : پيمانهاى است در مدينه به ظرفيّت سه صاع يا شانزده رطل . ( المحيط و كتاب الأموال ، ابو عبيد در باب انواع پيمانههايى كه از پيامبر ( ص ) روايت شده است ) . « لا يريدوا فرقة ( قرفة ؟ ) » ( 72 ) الفرقة : جدايى و پراكندگى . ( فارق المشركين » ( 41 ، 81 ، 87 ، 90 ، 121 ، 152 ، 189 ، 193 ، 194 ، 196 ، 233 ) :
پيمانهاى كافران را كنار گذارد و پيوند خود با ايشان را ببرد .
( 7 ) ( فصل « و لهم . . . الفصيل » ( 113 ) الفصيل : بچه شترى كه از مادر خود جدا گشته باشد .
( 8 ) ( فضو ) ( يفضى ) بفرجه إلى السّماء » ( 105 ) الإفضاء بشىء : چيزى را در فضاى آزاد نهادن بگونهاى كه مردم آن را ببينند .
( 9 ) ( فقه ) « يفقّههم فى الدّين » ( 105 ) ، الفقه : دانستن و دريافتن . التّفقيه : آموزش دادن . در قرآن آمده است :
« فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي الدِّينِ »
( 82 ) ( چرا از هر گروهى ، دستهاى از ايشان براى پيكار بيرون نرفتند تا دستهاى ديگر ، همراه پيامبر ( ص ) بمانند و از مسائل دينى آگاه گردند » ( 83 ) ،
« وَ لكِنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ »
( 84 ) .
( 10 ) ( فلو ) « لكم . . . الفلوّ ؟ ؟ ؟ » ، الفلو : كرهء اسب . « افتلى أولاد الخيل » الافتلاء : زايانيدن اسب