صلى الله عليه [ وآله ] وسلم ، وهم كانوا أعلم بالله وبرسوله وأتقى له من أن يقدّموا على قول المعصوم رأي غير المعصوم ( 1 ) .
از اين عبارت ظاهر است كه : ابن عباس به كسى كه معارضه أو به أبو بكر وعمر مىنمود مىگفت : قريب است كه نازل شود بر شما حجاره از آسمان كه مىگويم : گفت رسول خدا ( صلى الله عليه وآله وسلم ) ، ومىگوييد : گفت أبو بكر وعمر ، يعنى قول أبو بكر وعمر را مقابل ومعارض ارشاد جناب رسالت مآب ( صلى الله عليه وآله وسلم ) مىگردانيد ; پس هرگاه متمسك به قول شيخين مستحق نزول حجاره عذاب ، واصطلا به شراره عقاب ، ومستوجب تعذيب ربّ الأرباب باشد ، خود شيخين هم چرا حظّ وافر از اين غنيمت متكاثر نداشته باشند كه بر خلاف جناب رسالت مآب ( صلى الله عليه وآله وسلم ) بدعت باطل در دين آغازيدند !
ونيز از اين عبارت ابن قيّم ظاهر است كه : تمسك به اعلميت عثمان وغير أو جواب علما نيست ، بلكه طريقه جهلا است ، وكسى از صحابه وكسى از تابعين به اين جواب در دفع نصّى از جناب رسالت مآب ( صلى الله عليه وآله وسلم ) راضى نمىتواند شد ، وتمسك به اين جواب خلاف تقواست ، وخلاف علم به خدا ورسول ( صلى الله عليه وآله وسلم ) است كه آن تقديم قول غير معصوم است بر قول معصوم .
وچون جواب عروه - كه در روايت مسلم مسطور است - همين تمسك به اعلميت شيخين است ; لهذا كمال بطلان آن ونهايت شناعت آن نيز ظاهر
هامش
1 . [ الف ] فصل العذر الثاني . . إلى آخره من فصول مبحث فسخ الحج . ( 12 ) . [ زاد المعاد 2 / 195 - 196 ] .