كه حكم كندن درخت به خاطر قطع ماده فساد ، و از اين باب است كه پيامبر صلى الله عليه و آله « أولى بالمؤمنين من أنفسهم » مىباشد ؛ حرف صحيحى نيست .
پاسخ محقّق نايينى قدس سره
محقّق نايينى « 1 » راه ديگرى براى دفع اين اشكال ذكر كرده و آن اينكه :
هر چند ضرر ، از وارد شدن سمره بر مرد انصارى بدون اجازه او نشأت مىگيرد ، ولى منشأ جواز وارد شدن او حقى است كه به واسطه باقى بودن نخل در باغ براى او ايجاد شده است ؛ پس ضرر هر چند از وارد شدن او به باغ نشأت گرفته ، ولى اين ضرر معلول وجود نخل در باغ است ، پس رفع اين حكم - جواز دخول - به واسطه رفع منشأ آن ( استحقاق ابقاى نخل ) ، مانند رفع وجوب مقدّمه به واسطه رفع وجوب ذى المقدّمه خواهد بود .
پس قاعده « لا ضرر » ، استحقاق بقاى نخل را رفع مىكند ، و لازمهء آن جواز كندن درخت است ؛ بنابراين تعليل حكم مزبور به قاعدهء « لا ضرر » ، صحيح است .
هامش
( 1 ) . رسالة فى قاعدة نفى الضرر ( خوانسارى ) ، ص 209 : « . . . إلّاأنّه حيث يكون متفرعا علىإبقاء نخلته فى البستان ، فالضّرر ينتهى و ينشأ بالأخرة من علّة العلل ، فينفى حقّ الإبقاء . . . » .