فصل پانزدهم
در آنچه مسجد شريف بر آن مشتمل ومحتوى است از رواقها وستونها وحواصل وغير آن وتحصيب مسجد يعنى سنگريزه گستردن در آن ومصابيح آن وتخليق مسجد واجمار آن
بدان كه رواقهاى قبلي مسجد هفت است ورواقهاى شامي چهار ورواقهاى مسقف شرقي سه ورواقهاى غربى چهار واما ستونها چنان كه ابن زباله ذكر كرده دويست ونود وشش بوده ليكن بعد از أو ، از جانب شامي يك رواق كه به ده ستون مشتمل بوده انداخته آن را در صحن مسجد داخل ساختهاند ودو رواق ديگر كه بر بيست ستون مشتمل باشد از جانب قبله زيادة كردهاند پس مجموع سيصد وشش ستون باشد .
اما ذرع مسجد : بدان كه عرض مقدم مسجد يعنى جهت قبلي أو صد وشصت وهفتگز است وعرض مؤخرش صدوسى وپنج گز وطول مسجد دويست وپنجاه وسه گز .
اما صحن مسجد طولش از قبله تا شام صد وپنجاه ودو گز است وعرضش نود وپنج گز .
اما منارها در فصل تاسع به تفصيل مذكور شد وابن زباله ويحيى ذكر كردهاند كه در صحن مسجد شريف شصت وچهار بالوعه « 1 » است كه بر سرهاى آنها سنگهاى آسيا گذاشتهاند كه از سوراخ آن آب به اندرون آنها رود وامروز غير يك بالوعه كه دو سوراخ دارد در نزد دو سنگى [ 86 - ب ] كه در حدود مسجد مذكور شد ظاهر نيست وايضاً ابن زباله گفته كه در زمان أو در صحن مسجد نوزده سقايه بوده وابن فرحون ذكر كرده كه در پيش « 2 »
Footnote
( 1 ) - بالوعه : حوض كوچك با دهانهء تنگ .
( 2 ) - ل : بيش .