با اين همه طبيعى است كه على ( ع ) اين سختگيرى به خود را درمورد خانواده خويش نيز به كار برد . . . و در حسابرسى از آنان و دوستان و نزديكان خود ، دقت بيشترى روا بدارد و در شناسايى دلايل اقدامات ( مالى ) آنان ژرف بينديشد و در آشكار ساختن آنچه در ظاهر ، نهان است سخت تلاش كند . . . و بسيار سنجيده و سختگيرانه عمل نمايد . اينگونه بود كه برخى نزديكان از عدالت و دادگرى وى به تنگ آمده و به طمع دنيا به معاويه پيوستند ، تا از زيبائىهاى آن بهرهمند گشته و منش ثروت اندوزى خود را ارضا نمايند . منش كه در ميان برخى افراد كه مىانديشيدند به علت پيشگامى در اسلام بايد از امتيازات مالى و ادارى جداى از ديگران برخوردار شوند ، در حال فوران بود . . . اما امام به آنها اين اجازه را نداد و دورشان افكند و در راه حق از سرزنش هيچ نكوهشگرى هراسى به دل راه نداد .
على بن ابى طالب ( ع ) ، كارگزارانى را كه اموال امت را حيف و ميل مىكردند ، بر كنار كرد و تمامى زمينهايى را كه عثمان ميان نزديكان و پيروانش بخش كرده بود ، پس گرفت . . . و در راه تحقق اين امر رنجهاى فراوانى برد و خشم نزديكان و آزار دوستان را به جان خريد . . . و در آغاز كار خلافتش ، مردانى را به كارگزارى خود برگزيد كه به عمق تقوا و دورى گزيدن ايشان از گناه ، آگاه بود .
امام به كارگزارانش اعلام كرد كه دارايىهاى آنان را از روز آغاز به كارشان ثبت خواهد كرد و ( در پايان ) باز آنها را بازبينى مىكند تا چنانچه زيادتى فراهم شده باشد به مصادره آن بپردازد و كارگزارى را كه ثروت اندوزى براى خود را با وجود درماندگى مسلمانان روا شمرده ، تنبيه خواهد نمود . كارگزارى كه از آنچه به او تعلق ندارد ، بهره مىبرد يا كسى كه همانند كم خردان عمل كرده حتى اگر از مال شخصى خود به ديگران انفاق كند . . . چراكه مالكيت
فضائل الإمام علي ( ع ) ( فضيلتهاى امام على ع ) ( فارسى ) — صفحة 513
مساهمون: محمد جواد مغنية
ص٥١٣